Bilinçsiz kullanılan protein tozları ve sporcu takviyeleri, kas yapmak isterken sağlığı tehdit edebiliyor. Uzmanlar, piyasada denetimsiz satılan bazı ürünlerde ağır metal ve hormon tespit edildiğine dikkat çekerek, takviye kullanımının mutlaka kişiye özel ve uzman kontrolünde planlanması gerektiğini vurguluyor.
Spor salonlarında elden ele dolaşan protein tozları ve kulaktan dolma bilgilerle kullanılan destek ürünleri, özellikle genç sporcular için ciddi riskler barındırıyor. Daha hızlı kas gelişimi ve performans artışı beklentisiyle bilinçsizce kullanılan takviyeler, uzun vadede karaciğer, böbrek ve hormonal sistem üzerinde olumsuz etkilere yol açabiliyor.
Fonksiyonel Tıp Uzmanı Uzm. Dr. Hale Handan Sarıkaya, sporcu beslenmesinde yapılan yaygın hatalara dikkat çekti.
Protein önce beslenmeden karşılanmalı
Protein desteğinin kas gelişimi için önemli olduğunu ancak ilk kaynağın her zaman beslenme olması gerektiğini belirten Dr. Sarıkaya, “Protein desteği hepimizin ihtiyacı olan bir destek ancak öncelikle bunu doğal besinlerden almamızı öneriyoruz. Beslenmeyle yeterince karşılanamıyorsa whey ya da bitkisel protein takviyeleri devreye girebilir” dedi.
Protein ihtiyacının kişiye göre değiştiğini vurgulayan Sarıkaya,
“Fiziksel aktivitesi olmayan bireylerde kilo başına günlük yaklaşık 1 gram, orta düzey egzersiz yapanlarda 1,5 gram, profesyonel sporcularda ise 2 grama kadar protein alımı uygun olabilir”
diye konuştu.
Her takviye masum değil
Takviye ürünlerinin içeriğine dikkat edilmesi gerektiğini vurgulayan Dr. Sarıkaya,
“Piyasada denetimsiz satılan bazı ürünlerde ağır metal ve hormon kalıntılarına rastlanabiliyor. Bu nedenle içeriği temiz, güvenilir ve sertifikalı ürünler tercih edilmeli”
uyarısında bulundu.
Kreatinle ilgili yanlış algılara da değinen Sarıkaya,
“Kreatin doğru ve kontrollü kullanıldığında kas yapımını destekleyen etkili bir moleküldür. Günlük 3–5 gramla başlanabilir. Ancak mutlaka yeterli sıvı alımı sağlanmalıdır”
ifadelerini kullandı.
Yoğun spor yapanlarda toparlanma önemli
Yoğun egzersiz yapan bireylerde kas onarımı ve toparlanma sürecinin göz ardı edilmemesi gerektiğini belirten Sarıkaya, glutamin, iyot, magnezyum, omega-3 ve D3K2 takviyelerinin doğru kullanıldığında destekleyici olabileceğini söyledi.
“Özellikle çok terleyen sporcularda glutamin ve iyot, kas ve bağırsak mukozası onarımı açısından önemlidir. Magnezyum kas gevşemesi için, omega-3 ise egzersiz sonrası oluşan inflamasyonu azaltmak için fayda sağlar”
dedi.
Herkes için tek formül yok
Takviye kullanımında tek tip bir yaklaşımın yanlış olduğunu vurgulayan Sarıkaya, baş ağrısı, halsizlik, kas ağrıları ya da performans düşüklüğü yaşayan kişilerin mutlaka uzman değerlendirmesinden geçmesi gerektiğini belirtti.
Bilinçsiz takviye kullanımının uzun vadede ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceğini ifade eden Sarıkaya, “Takviyeler mucize değil, doğru kullanıldığında destekleyicidir” uyarısında bulundu.
