Manisa’nın Turgutlu ilçesinde bir lise yakınında meydana gelen silahlı saldırıda 11 öğrenci yaralandı. Soruşturma kapsamında şüphelinin odasında, Netflix’te yayımlanan “You” dizisinin baş karakteri Joe Goldberg’e hayranlık duyduğunu gösteren notların bulunduğu bildirildi. Olayın ardından dijital platformlarda yayımlanan içeriklerin çocuklar ve gençler üzerindeki etkisi yeniden tartışmaya açıldı.
Dijital içerikler çocukları nasıl etkiliyor?
Marmara Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ali Murat Kırık, çocukların ve gençlerin dijital platformlarla yoğun şekilde karşı karşıya kalmasının çeşitli sorunları beraberinde getirebildiğini belirtti. Kırık, sanal medya ve telefon kullanımının uyku düzeninden okul içindeki ilişkilere kadar farklı alanlarda etkili olabildiğini ifade ederek, akran zorbalığı ve algoritmaların kullanıcıların karşısına çıkardığı içeriklerin de bu süreçte dikkate alınması gerektiğini söyledi. Algoritmaların çocukları şiddet içeren görüntülere yönlendirebildiğini belirten Kırık, gelişim çağındaki çocukların karşılaştıkları içeriklerde doğru ve yanlışı ayırt etme konusunda yetişkinler kadar gelişmiş bir değerlendirme kapasitesine sahip olmadığını vurguladı.
“Dijital platformlarda denetim gerekli”
Manisa’daki saldırıyla ilgili soruşturmada, şüphelinin bir dizi karakterine yönelik hayranlığını gösteren notların ortaya çıkması, dijital içeriklerin nasıl denetlenmesi gerektiği tartışmasını da beraberinde getirdi. Prof. Dr. Ali Murat Kırık, dijital platformların içerik denetiminin güçlendirilmesi gerektiğini savunarak, bu alanda yayın kuruluşlarına yönelik düzenlemelere benzer denetim mekanizmalarının oluşturulabileceğini belirtti. Kırık, dijital platform olmanın her türlü içeriğin herhangi bir sınırlama olmadan yayımlanabileceği anlamına gelmemesi gerektiğini ifade ederek, özellikle çocukların erişebildiği içeriklerin daha sıkı şekilde denetlenmesi gerektiğini söyledi.
Uzman psikologdan ebeveynlere uyarı
Uzman Psikolog Tuğana Akyürek ise şiddet içeren içeriklerin çocuklar üzerindeki etkisinde ebeveynlerin yaklaşımının önemli olduğunu belirtti. Çocukların karşılaştıkları içeriklerde gerçek ile yanlış arasındaki ayrımı her zaman sağlıklı biçimde yapamayabileceğini ifade eden Akyürek, ebeveynlerin şiddet içeren görüntüleri yalnızca yasaklamak yerine çocuklarla bu içerikler hakkında yaşlarına uygun bir iletişim kurmasının daha sağlıklı olabileceğini söyledi. Akyürek, çocuklara şiddetin varlığını anlatırken bunun doğru bir davranış olmadığının ve sorunların çözümünde şiddetin kullanılmaması gerektiğinin açıkça aktarılmasının önemine dikkat çekti.
Uzmanlar dijital kullanımda denetime dikkat çekiyor
Manisa’daki saldırının ardından ortaya çıkan dizi karakteri detayı, tek başına dijital içeriklerin şiddet eylemlerine neden olduğunu göstermiyor. Ancak uzman değerlendirmeleri, çocukların maruz kaldığı içeriklerin, kullanım alışkanlıklarının, algoritmaların ve aile içindeki rehberliğin birlikte ele alınması gerektiğine işaret ediyor. Uzmanlara göre çocukların dijital dünyayla ilişkisini yalnızca ekran süresi üzerinden değerlendirmek yerine, karşılarına çıkan içeriklerin niteliği ve bu içerikleri nasıl yorumladıkları da dikkate alınmalı.
