Fiziksel sağlık üzerindeki olumlu etkileriyle bilinen Akdeniz diyeti, bu kez ruhsal sağlıkla ilişkisiyle gündeme geldi. University College London (UCL) ve Barselona Küresel Sağlık Enstitüsü (ISGlobal) araştırmacılarının yürüttüğü çalışma, Akdeniz tipi beslenme ile psikolojik iyilik hali arasında güçlü bir bağlantı bulunduğunu ortaya koydu.
3 binden fazla yetişkin incelendi
BMJ Open'da yayımlanan araştırmada, İngiltere'deki English Longitudinal Study of Ageing (ELSA) kapsamında 50 yaş ve üzerindeki 3 bin 296 yetişkinin verileri değerlendirildi. COVID-19 pandemisi öncesini ve pandemi dönemini kapsayan araştırmada, katılımcıların beslenme alışkanlıkları ile psikolojik durumları arasındaki ilişki incelendi.
Araştırmacılar; yaş, cinsiyet, eğitim düzeyi, gelir, fiziksel aktivite, sigara kullanımı, vücut kitle indeksi, kronik hastalıklar ve depresyon belirtileri gibi birçok faktörü analizlerde dikkate aldı. Bu değişkenlere rağmen Akdeniz diyetine bağlılık ile psikolojik iyilik hali arasındaki olumlu ilişkinin devam ettiği görüldü.
Stresli dönemlerde etkisi daha belirgin
Çalışmanın dikkat çeken sonuçlarından biri, Akdeniz tipi beslenmenin özellikle stresli dönemlerde ruhsal dayanıklılıkla ilişkilendirilmesi oldu.
Pandemi sürecinde Akdeniz diyetine daha fazla bağlı olan kişilerde psikolojik iyilik halindeki bozulmanın daha sınırlı olduğu belirlendi. Bulgular, beslenme alışkanlıklarının kronik stres ve kaygıyla mücadelede destekleyici bir unsur olabileceğine işaret etti.
Beyin ve bağırsak sağlığını destekliyor
Akdeniz diyetinin temelini meyve, sebze, baklagiller, tam tahıllar, zeytinyağı, kuruyemiş ve balık gibi besinler oluşturuyor. Bu beslenme modelinin antioksidanlar, polifenoller, omega-3 yağ asitleri ve lif açısından zengin olması, ruhsal sağlık üzerindeki olası etkilerinin temel nedenleri arasında gösteriliyor.
Bu bileşenlerin vücuttaki kronik inflamasyonu azaltabileceği, bağırsak mikrobiyotasını destekleyebileceği ve beyin-bağırsak ekseni üzerinden beyin fonksiyonlarına katkı sağlayabileceği değerlendiriliyor.
Araştırmacılar ise çalışmanın gözlemsel nitelikte olduğuna dikkat çekiyor. Bu nedenle sonuçların Akdeniz diyetinin doğrudan psikolojik dayanıklılığa neden olduğunu kesin olarak kanıtlamadığı belirtiliyor. Beslenme düzeninin ruh sağlığı üzerindeki etkilerini daha net ortaya koymak için gelecekte randomize kontrollü klinik araştırmalara ihtiyaç duyuluyor.
