Doktorda veya evde tansiyon ölçerken kolun birkaç santimetrelik konum farkı bile ölçüm sonucunu değiştirebiliyor. Araştırmacılar, kolun masada ve kalp hizasında desteklenmemesinin tansiyonu gerçekte olduğundan daha yüksek gösterebildiğini belirledi.
Johns Hopkins Medicine öncülüğündeki araştırmada, Baltimore'da yaşayan 18-80 yaş arasındaki 133 yetişkinin tansiyonu üç farklı kol pozisyonunda ölçüldü. Katılımcıların kolu sırasıyla masada destekli, kucakta ve vücudun yanında desteksiz şekilde tutuldu.
Kolun konumu tansiyonu değiştirdi
Doğru kabul edilen, kolun masada desteklendiği ölçümle karşılaştırıldığında kolun vücudun yanında desteksiz bırakılması büyük tansiyonu 6.5 mmHg, küçük tansiyonu ise 4.4 mmHg daha yüksek gösterdi.
Kolun kucakta tutulması da sonucu etkiledi. Bu pozisyonda büyük tansiyon 3.9 mmHg, küçük tansiyon ise 4 mmHg daha yüksek ölçüldü.
Araştırmanın kıdemli yazarı Dr. Tammy Brady, tansiyon değerlerinin ilaç kullanılıp kullanılmayacağına karar verilmesinde etkili olabildiğini belirterek farkı "çok büyük" olarak nitelendirdi.
Araştırmanın yazarlarından Sherry Liu ise 6.5 mmHg'lik farkın, büyük tansiyonun 123 yerine 130 ölçülmesine denk gelebileceğine dikkat çekti.
Konuşmak bile sonucu yükseltebiliyor
Tansiyon ölçümünü etkileyen tek unsur kolun konumu değil. Amerikan Kalp Derneğinin aktardığı verilere göre ölçüm sırasında konuşmak değeri 19 mmHg'ye kadar, bacak bacak üstüne atmak 15 mmHg'ye kadar, mesanenin dolu olması ise 33 mmHg'ye kadar yükseltebiliyor.
Sırtın desteklenmemesi veya ayakların yere basmadan aşağı sarkması da ölçüme yaklaşık 5 mmHg ekleyebiliyor. Bu rakamlar her ölçümde aynı miktarda artış yaşanacağı anlamına gelmese de yanlış pozisyonun sonuçları yükseltebileceğini gösteriyor.
Farklı araştırmada da benzer sonuç
Ohio Devlet Üniversitesi araştırmacılarının 150 yetişkinle yaptığı başka bir çalışmada da muayene masasında oturarak yapılan ölçümlerde, doğru oturma pozisyonuna kıyasla büyük tansiyon ortalama 7 mmHg, küçük tansiyon 4.5 mmHg daha yüksek çıktı.
Tansiyon nasıl doğru ölçülmeli?
Amerikan Kalp Derneğine göre tansiyon ölçülürken sırt destekli bir sandalyede oturulmalı, ayaklar yere düz basmalı ve çıplak kol masa üzerinde desteklenerek tansiyon aletinin manşeti kalp hizasında tutulmalı.
Ölçüm sırasında konuşulmaması ve mesanenin boş olması gerekiyor. Ayrıca ölçümden önceki 30 dakika boyunca kafein tüketilmemesi, egzersiz yapılmaması ve sigara içilmemesi tavsiye ediliyor.
Evde ölçüm yapılırken masa yeterince yüksek değilse dirseğin altına bir yastık konularak kol kalp seviyesine getirilebilir. Doğru boyutta tansiyon manşeti kullanılması da önemli; küçük bir manşet değerlerin gerçekte olduğundan yüksek çıkmasına neden olabiliyor.
Tek bir hatalı ölçümün doğrudan tanı olarak değerlendirilmemesi, ölçümün doğru koşullarda tekrarlanması ve tansiyon değerlerinin zaman içinde takip edilmesi daha güvenilir bir tablo sağlıyor.
