Çalışanların mesai giriş-çıkışlarının parmak izi, yüz tanıma, iris ve retina taraması gibi biyometrik yöntemlerle takip edilmesi Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) kapsamında hukuka aykırı bulundu. Kişisel Verileri Koruma Kurulu’nun aldığı ilke kararıyla birlikte işyerlerinde yaygın olarak kullanılan biyometrik takip sistemlerine ilişkin önemli bir sınır çizilmiş oldu.
Biyometrik takip sistemlerine veri koruma engeli
Günümüzde birçok kurum ve şirket çalışanlarının mesai takibini daha güvenli ve hızlı olduğu gerekçesiyle biyometrik sistemlerle yapıyordu. Parmak izi okuyucular, yüz tanıma kameraları ve benzeri teknolojiler özellikle büyük ölçekli işletmelerde standart uygulama haline gelmişti. Ancak KVKK bu verilerin özel nitelikli kişisel veri kapsamında olduğunu ve yüksek düzeyde koruma gerektirdiğini vurguladı. Kurul değerlendirmesinde biyometrik verilerin kişiye özgü ve değiştirilemez nitelikte olduğu, ele geçirilmesi halinde kişinin telafisi güç mağduriyetler yaşayabileceği ifade edildi.
Şikayetler artınca ilke kararı geldi
Kişisel Verileri Koruma Kurulu’nun kararı Resmi Gazete’de yayımlandı. Son dönemde artan şikayetlerin dikkate alındığı belirtilirken, özellikle açık rıza alınsa dahi bu sistemlerin kullanımının hukuki tartışmalara yol açtığı ifade edildi. Kurul mesai takibi amacıyla biyometrik veri işlenmesini gerektiren açık ve özel bir yasal düzenleme bulunmadığını belirterek uygulamanın hukuki dayanağının zayıf olduğuna hükmetti.
Alternatif yöntemler zorunlu hale geliyor
Kararda işyerlerinin mesai takibi için biyometrik sistemler yerine alternatif yöntemlere yönelmesi gerektiği belirtildi. Şifreli kart veya PIN tabanlı sistemler, geleneksel imza ve kağıt bazlı yoklamalar ile denetçi gözetiminde manuel giriş yöntemlerinin uygun olduğu vurgulandı. Bu yöntemlerin hem veri güvenliğini artırdığı hem de kişisel verilerin ihlali riskini azalttığı ifade edildi.
İş dünyasında yeni tartışma bekleniyor
KVKK’nın kararı özellikle büyük şirketlerde kullanılan dijital personel takip sistemlerinin yeniden gözden geçirilmesini gündeme getirebilir. İnsan kaynakları uygulamalarında biyometrik sistemlere yapılan yatırımların nasıl şekilleneceği önümüzdeki dönemde tartışma konusu olacak. Uzmanlar kararın yalnızca teknik bir düzenleme değil aynı zamanda çalışan hakları ve kişisel verilerin korunması açısından önemli bir dönüm noktası olduğuna dikkat çekiyor.
