Binlerce yıldır yemeklerde kullanılan karabiber ve zeytinyağı, sadece lezzet katmakla kalmıyor; besinlerin vücut tarafından emilmesini de artırıyor. Massachusetts Üniversitesi Gıda Bilimi Profesörü David Julian McClements’in araştırmalarına göre, karabiber ve zeytinyağı, vitaminlerin ve diğer besleyici maddelerin kana karışmasını kolaylaştırıyor.
Karabiberin gücü
Karabiber, Hindistan’da 3500 yıldan fazla bir süredir yetiştiriliyor ve antik dönemde en değerli ürünlerden biri olarak biliniyordu. McClements’e göre karabiber, bağırsak hücrelerindeki taşıyıcıları bloke ederek, vitaminlerin ve karotenoidlerin daha fazla emilmesini sağlıyor. Bu sayede salatalar ve diğer yiyeceklerdeki besleyici maddeler, vücutta daha etkin şekilde kullanılıyor.
Zeytinyağı ve vitamin emilimi
Yağda çözünen vitaminler (A, D, E ve K), sindirim sırasında yardıma ihtiyaç duyuyor. Zeytinyağı, yiyeceklerdeki vitaminlerin emilimini artıran küçük yağ damlacıkları (misel) oluşturuyor. McClements’in araştırmalarına göre, zeytinyağı ile hazırlanan soslar, karotenoidlerin ve bazı vitaminlerin kana geçişini önemli ölçüde artırıyor. Hindistan cevizi yağı ise bu konuda aynı etkiyi göstermiyor; çünkü misel boyutu karotenoidlerin içine sığamayacak kadar küçük.
Gıda matriksinin önemi
Yiyeceklerdeki vitaminlerin vücut tarafından kullanılabilmesi için, önce protein, karbonhidrat ve yağlardan oluşan gıda matriksinden ayrılması gerekiyor. Örneğin tane mısır, lif ve vitamin açısından zengin olsa da kabuğu sindirilmeyi zorlaştırıyor; iyi çiğnenmezse besin maddeleri kana geçemiyor. Karabiber ve zeytinyağı gibi yardımcı maddeler, bu bariyerlerin aşılmasını sağlıyor.
Pratik öneriler
Yağda çözünen vitaminler içeren yiyecekleri, küçük miktarlarda zeytinyağı veya süt/yoğurt ile tüketmek emilimi artırıyor.
Salatalara karabiber eklemek, vitaminlerin kana daha fazla geçmesini sağlıyor.
Anti besleyici moleküller (ör. oksalat, glukosinolat) bazı besinlerde bulunmasına rağmen, çeşitli sebzeleri birlikte tüketmek bu etkiyi dengeleyebiliyor.
Karabiber ve zeytinyağı, sadece lezzet değil, besinlerin vücut tarafından daha iyi kullanılmasını sağlayan güçlü araçlar. Akdeniz diyeti gibi zeytinyağı ve taze sebze-meyve açısından zengin beslenme biçimleri, bu nedenle sağlık için büyük fayda sağlıyor.