İzmir’de ekonomik koşulların hane bütçelerine etkisini ortaya koyan 2026 Yaz Barometresi yayımlandı. İzmir Barometresi ve BAYETAV iş birliğiyle hazırlanan araştırmaya göre, İzmirlilerin yarısı kazandığı gelirle geçinemediğini belirtti.
Barometre serisinde ilk kez yüzde 50 seviyesine ulaşan geçinememe oranı, kentte ekonomik sıkıntının geniş bir kesim tarafından hissedildiğini ortaya koydu.
Her iki İzmirliden biri geçinemiyor
Araştırmaya göre İzmirlilerin yüzde 50’si kazandığı gelirle geçinemediğini ifade etti. Katılımcıların yüzde 37’si gelirleriyle geçinebildiğini ancak birikim yapamadığını belirtirken, yalnızca yüzde 13’ü rahat geçinip birikim yapabildiğini söyledi.
Nisan 2025’ten bu yana yüzde 40-45 aralığında seyreden geçinememe oranının 2026 Yaz Barometresi’nde yüzde 50’ye yükselmesi dikkat çekti.
Geçim sorununun tüm yaş gruplarında yaygın olduğu görülürken, 60 yaş ve üzerindeki katılımcılarda geçinemeyenlerin oranı yüzde 58’e çıktı.
Eğitim düzeyi arttıkça geçinebilme oranı yükseliyor
Araştırmada eğitim düzeyi ile ekonomik durum arasındaki ilişki de dikkat çekti. Lise altı eğitim düzeyine sahip katılımcıların yüzde 36’sı kazandığı gelirle geçinebildiğini belirtirken, üniversite mezunlarında bu oran yüzde 65 olarak ölçüldü.
Üniversite mezunları arasında birikim yapabildiğini belirtenlerin oranı ise yüzde 21 oldu.
Barometrede kadınlar, emekliler ve Kürt katılımcıların ekonomik açıdan daha dezavantajlı gruplar arasında öne çıktığı belirtildi.
Her 5 İzmirliden 4’ü harcamalarını kıstı
Ekonomik sıkıntının harcama alışkanlıklarına da yansıdığı görüldü. Katılımcıların yalnızca yüzde 21,6’sı son üç ay içerisinde herhangi bir harcamasını kısıtlamadığını söyledi.
En fazla kısıtlanan harcama kalemi yüzde 49,8 ile dışarıda sosyalleşme oldu. Bunu yüzde 48,8 ile kişisel harcamalar, yüzde 43,9 ile mutfak harcamaları ve yüzde 40,8 ile kültürel aktiviteler izledi.
Sosyalleşme harcamalarındaki kısıtlama arttı
2026 Yaz Barometresi, geçen yılın verileriyle karşılaştırıldığında bazı harcama kalemlerindeki kısıtlamanın belirgin şekilde arttığını gösterdi.
2025 Yaz Barometresi’nde yüzde 36,6 olan dışarıda sosyalleşme harcamalarını kısıtlama oranı, 2026’da yüzde 49,8’e yükseldi. Mutfak harcamalarında bu oran yüzde 35,6’dan yüzde 43,9’a, kültürel aktivitelerde ise yüzde 30,1’den yüzde 40,8’e çıktı.
Çocuk harcamalarını kısıtlayanların oranı yüzde 19,1’den yüzde 24,3’e, sağlık harcamalarını kısıtlayanların oranı yüzde 21,4’ten yüzde 24,3’e, eğitim harcamalarını kısıtlayanların oranı ise yüzde 18,9’dan yüzde 24,2’ye yükseldi.
Ev faturalarında ise geçen yıla göre sınırlı bir değişim görüldü. 2025’te yüzde 29,7 olan oran, 2026’da yüzde 29,9 olarak kaydedildi.
Ekonomik baskı sosyal ve kültürel harcamalara da yansıdı
2026 Yaz Barometresi verileri, geçim sıkıntısının yalnızca temel ihtiyaçlarla sınırlı kalmadığını, İzmirlilerin sosyal yaşam ve kültürel faaliyetlere yönelik harcamalarında da kısıtlamaya gittiğini ortaya koydu.
Araştırmanın sonuçları, kentte gelirle geçinme ve birikim yapma konusunda yaşanan güçlüklerin son dönemde daha geniş bir kesimde hissedildiğine işaret etti.
