Bilim dünyası, köpeklerin insanlarla kurduğu bağın düşündüğümüzden çok daha eskiye dayandığını ortaya koyan yeni bir araştırmayla gündemde. Uluslararası bir ekip tarafından yürütülen ve Oxford Üniversitesi araştırmacılarının da katkı sunduğu çalışma, köpeklerin evcilleştirilme sürecine dair önemli ipuçları sunuyor.
Saygın bilim dergisi Nature’da yayımlanan araştırmaya göre, Anadolu ve Avrupa’da bulunan arkeolojik kalıntılar köpeklerin yaklaşık 14 ila 16 bin yıl önce insanlarla birlikte yaşadığını gösteriyor. Bu sonuç, daha önce kabul edilen genetik verileri birkaç bin yıl geriye çekerek önemli bir dönüm noktası oluşturuyor.
Anadolu’dan gelen güçlü kanıt
Araştırmanın en dikkat çeken bulgularından biri, Türkiye’deki Pınarbaşı kazı alanından elde edilen örnekler oldu. Bu bölgede incelenen kalıntıların yaklaşık 15 bin 800 yıl öncesine ait olduğu belirlendi. Elde edilen veriler, köpeklerin henüz tarımın başlamadığı, insanların avcı-toplayıcı yaşam sürdüğü dönemde evcilleştirildiğini ortaya koyuyor.
Kıtalar arası genetik yakınlık
Araştırmada yalnızca Anadolu değil, Avrupa’daki çeşitli kazı alanlarından elde edilen kalıntılar da incelendi. Binlerce kilometre uzaklıktaki bu örneklerin genetik olarak büyük benzerlik göstermesi, köpeklerin evcilleştirildikten kısa süre sonra geniş bir coğrafyaya yayıldığını düşündürüyor.
Bilim insanlarına göre bu durum, köpeklerin insanlar için sadece yardımcı bir hayvan değil, aynı zamanda göç ve yaşam tarzı değişimlerinde önemli bir rol oynayan bir yol arkadaşı olduğunu gösteriyor.
Tarımdan çok önce başlayan dostluk
Elde edilen bulgular, köpeklerin diğer tüm evcil hayvan ve bitkilerden çok daha önce insan hayatına dahil olduğunu ortaya koyuyor. Araştırmaya göre, köpekler tarım devriminden yaklaşık 10 bin yıl önce bile insanların yanında yer alıyordu.
Pınarbaşı’ndaki analizler, bu hayvanların insanlar tarafından beslendiğini ve hatta bilinçli şekilde gömüldüğünü ortaya koyarak, aralarındaki ilişkinin yalnızca işlevsel değil, aynı zamanda duygusal ve kültürel bir bağ içerdiğini gözler önüne seriyor.
Araştırmayı yürüten ekipte yer alan bilim insanları, bu keşfin köpeklerin “insanın en yakın dostu” olarak anılmasının sadece bir söylem olmadığını, tarihsel olarak da güçlü bir temele dayandığını vurguluyor.