Küresel gerilimler ve Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmeler, petrol ve doğal gaz fiyatlarını yükseltmeye devam ediyor. Avrupa’nın gösterge doğal gaz fiyatı TTF’de megavatsaat başına 87 avro seviyesi görülürken, 1000 metreküp gazın fiyatı 1000 doların üzerine çıktı. Uzmanlar, fiyat artışlarının Türkiye’nin özellikle sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) tedarik maliyetlerini artırabileceğine dikkat çekiyor.
Doğal gaz fiyatları Aralık 2022'den bu yana en yüksek seviyede
Küresel piyasalarda yaşanan gerilimler, enerji fiyatları üzerindeki baskıyı artırıyor. Hürmüz Boğazı’nda yaşanan gelişmeler ve tedarik sıkıntıları, petrol ve doğal gaz fiyatlarının yükselişinde etkili oluyor. Brent petrolün varil fiyatı 107 dolar seviyesinde işlem görürken, kış mevsimi öncesinde doğal gaz tedarikine ilişkin endişeler de fiyatları yukarı çekiyor.
Hollanda merkezli Avrupa doğal gaz piyasasının gösterge fiyatı TTF sanal ticaret noktasında işlem gören vadeli kontratlar, 13 Ekim'de yaklaşık 86 avro/MWh, 14 Ekim'de ise 87 avro/MWh seviyesine ulaştı.
Enerji uzmanı Emre Ertürk’ün hesaplamalarına göre söz konusu fiyatlar, 1000 metreküp gaz başına sırasıyla 50 bin 681 TL ve 51 bin 270 TL seviyelerine karşılık geldi. Böylece doğal gaz fiyatları, Aralık 2022'den bu yana en yüksek düzeye çıkarken, 1000 metreküp gazın fiyatı da 1000 doların üzerine yükseldi.
Türkiye'nin doğal gaz ithalat maliyeti artabilir
Avrupa piyasalarında yaşanan yükselişin Türkiye açısından da önemli sonuçlar doğurabileceği belirtiliyor. Enerji uzmanı Emre Ertürk, uluslararası piyasalardaki fiyat hareketlerinin Türkiye'nin doğal gaz ithalat maliyetlerini etkileyebileceğine dikkat çekti.
Türkiye'nin doğal gaz ithalat portföyünün uzun vadeli boru gazı anlaşmaları ile spot ve uzun vadeli sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) alımlarından oluştuğunu hatırlatan Ertürk, fiyat artışlarının ithalat maliyetlerine yansımasının anlaşmaların fiyatlandırma mekanizmalarına bağlı olduğunu vurguladı.
Ertürk, konuya ilişkin değerlendirmesinde şu ifadeleri kullandı:
“Bu kontratların farklı fiyatlandırma mekanizmalarına sahip olması, uluslararası piyasalardaki fiyat artışlarının ithalat maliyetlerine yansıma hızını ve büyüklüğünü belirliyor. Petrole endeksli kontratlarda Brent fiyatlarındaki yüksek seyrin gecikmeli etkileri öne çıkarken, Avrupa gaz ticaret merkezlerine endeksli kontratlar ve spot LNG alımları TTF fiyatlarındaki yükselişten daha hızlı etkilenebiliyor.”
LNG tedarik maliyetlerinde artış beklentisi
Avrupa doğal gaz piyasasının gösterge fiyatı TTF'de yaşanan yükselişin, Türkiye'nin özellikle LNG tedarik maliyetlerini artırması bekleniyor. Küresel enerji piyasalarındaki gelişmeler, Türkiye'nin doğal gaz ithalatında kullandığı farklı tedarik kanalları üzerinden maliyet baskısı oluşturabilir.
Petrol fiyatlarına endeksli uzun vadeli anlaşmalarda artışın etkisi gecikmeli olarak ortaya çıkabilirken, Avrupa gaz ticaret merkezlerine bağlı sözleşmeler ve spot LNG alımları piyasalardaki yükselişten daha hızlı etkilenebiliyor.
Kış öncesinde artan tedarik endişeleriyle birlikte doğal gaz fiyatlarının seyrinin, Türkiye'nin enerji ithalat faturası açısından önemini koruması bekleniyor. Ancak uluslararası piyasalardaki fiyat artışlarının iç piyasaya ne ölçüde ve ne zaman yansıyacağı, Türkiye'nin tedarik anlaşmalarına ve fiyatlandırma koşullarına bağlı olacak.
