Acıbadem Kent Hastanesi Nöroloji Uzmanı Ahmadova, bilgileri sürekli dijital cihazlara kaydetmenin beyin fonksiyonları üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceğine dikkat çekti. Dijital amnezinin bilimsel literatürde “Google etkisi” olarak da bilindiğini ifade eden Ahmadova, şu açıklamayı yaptı:
"Uzun süre akıllı telefon veya bilgisayar kullanımı, birçok kişinin not alma uygulamalarına ve dijital dosyalara bağımlı hale gelmesine yol açıyor. Bu durum, dikkat dağınıklığını artırıyor ve bilgilerin bağlamıyla birlikte hatırlanmasını zorlaştırıyor. Sonuç olarak unutkanlık, öğrenme ve ezberleme yeteneğinde azalma gözleniyor; uzun vadede ise bilişsel tembellik oluşabiliyor. Ancak şu an için bunun doğrudan demans gibi nörodejeneratif hastalıklara yol açtığını söyleyemeyiz. Doğru alışkanlıklarla bu süreç geri çevrilebilir."
Beyin egzersizleri belleği güçlendiriyor
Dr. Ahmadova, insan beyninin yeni bilgiyi öğrenirken hipokampusta epizodik belleği kodladığını ve bilgiyi uzun süreli belleğe aktardığını söyledi. Bilgiyi ne kadar sık kullanırsak, hafızanın o kadar güçlendiğine dikkat çeken Ahmadova, şöyle devam etti:
"Bir bilgiyi ne kadar sık hatırlayıp kullanırsak, beynimiz onu o kadar sağlam bir şekilde kaydeder. Ancak sürekli hatırlatıcılar ve dijital notlar kullanmak bu süreci zayıflatıyor."
Ayrıca, yapay zekâ ve dijital araçlara aşırı güvenin eleştirel düşünme ve problem çözme becerilerini de köreltebildiğini vurgulayan Ahmadova, öğrenmenin yalnızca kaydetme aşamasında yüzeysel kaldığını belirtti.
Dijital amneziden korunmanın yolları
Ahmadova, dijital amneziden uzak kalmak için uygulanabilecek yöntemleri şöyle sıraladı:
-
Okuduğunuz veya dinlediğiniz bilgileri yardım almadan hatırlamaya çalışın, kendinize sorular sorun.
-
Basit günlük işleri (örneğin alışveriş listesi) not almadan yapmayı deneyin.
-
Düzenli ve kaliteli uyku alışkanlığı edinin.
-
Haftada en az 3 gün yürüyüş yapın veya başka bir fiziksel aktiviteye katılın.
-
Daha önce denemediğiniz zor ve farklı beceriler öğrenin (müzik aleti çalmak, yeni bir dil öğrenmek gibi).
