Kültür Yolu Festivali kapsamında Çeşme Kalesi’nde düzenlenen “Kültür Sofrası” etkinliğinde, Türk mutfağının geçmişten günümüze uzanan lezzetleri tanıtıldı. Çeşme Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi Yiyecek İçecek Hizmetleri öğretmeni Aziz Yoldaş ve öğrencileri, hazırladıkları tutmaç çorbası ile mutancana yemeğini katılımcılara ikram etti. Yoldaş, iki geleneksel yemeğin tarihçesi, kullanılan malzemeleri ve hazırlanışına ilişkin bilgi verdi.
Orta Asya’dan Anadolu’ya uzanan lezzet: Tutmaç çorbası
Tutmaç çorbasının kökeninin Orta Asya’ya dayandığını belirten Aziz Yoldaş, erişte, bakliyat ve yoğurdu bir araya getiren bu yemeğin Türklerin göçebe ve yarı göçebe yaşam kültürüyle ilişkili olduğunu anlattı.
Kurutulmuş eriştenin uzun süre saklanabilmesi ve yoğurtla bakliyatın birlikte kullanılmasının dönemin yaşam koşullarına uygun olduğunu ifade eden Yoldaş, tutmaç çorbasının Kaşgarlı Mahmud’un Divânu Lugâti’t-Türk adlı eserinde de yer aldığını belirtti.
Anadolu’da farklı malzemelerle çeşitlenen çorbanın Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde de tüketildiğini aktaran Yoldaş, yeşil mercimek, sarımsak ve nane gibi malzemelerle hazırlanan farklı tariflere dikkat çekti.
Osmanlı mutfağının farklı tatları buluşturan yemeği: Mutancana
Etkinlikte tanıtılan bir diğer lezzet ise Osmanlı mutfağının Edirne yöresiyle anılan yemeklerinden mutancana oldu. Öğrencileriyle birlikte hazırladığı yemek hakkında bilgi veren Yoldaş, mutancananın genellikle kuzu eti, kuru meyveler ve bademle hazırlandığını anlattı.
Yoldaş, geleneksel tarifin hazırlanışını şu sözlerle aktardı:
“Orijinalinde kuzu eti arpacık soğanı ile tereyağında sotelendikten sonra önceden sıcak su ile ıslatılmış kuru kayısı, razakı üzüm, kurutulmuş mürdüm eriği, kuru incir ve soyulmuş iç badem eklenerek hazırlanır.”
Bal, tuz ve sumakla tatlandırılan mutancananın tatlı, ekşi ve tuzlu lezzetleri bir araya getirdiğini belirten Yoldaş, yemeğin safranlı pilavla servis edilebildiğini de ifade etti.
Tarihî yemek kitaplarında da yer alıyor
Mutancananın tarihî kaynaklardaki izlerine de değinen Yoldaş, Kitâbü’t-Tabîh ve Kitâb-ı Me’kûlât adlı yemek kitaplarında mutancanayla ilişkilendirilen tariflerin bulunduğunu aktardı.
Kültür Sofrası etkinliğinde sunulan tutmaç çorbası ve mutancana, katılımcılara Türk mutfağının tarihsel zenginliğini ve geleneksel yemek kültürünü tanıma fırsatı sundu.
