Türkiye, nükleer enerji alanında yeni nesil teknolojilere yönelik çalışmalarını sürdürürken toryumun nükleer yakıt olarak değerlendirilmesine yönelik yeni bir adım attı. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın ilgili kuruluşu Türkiye Enerji, Nükleer ve Maden Araştırma Kurumu ile Danimarka merkezli Copenhagen Atomics arasında yenilikçi nükleer teknolojiler alanındaki Ar-Ge kapasitesini geliştirmek amacıyla mutabakat zaptı imzalandı. TENMAK’ın İstanbul Çekmece Yerleşkesinde düzenlenen imza törenine Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar da katıldı.
Toryum yakıtı için Ar-Ge çalışmaları yürütülecek
Mutabakat kapsamında Türkiye’nin sahip olduğu toryum kaynaklarının yüksek katma değerli nükleer teknolojilerde değerlendirilmesi hedefleniyor. Çalışmalara yerli sanayi ve teknoloji paydaşlarının yanı sıra araştırmacılar ve mühendislik kapasitesinin de dahil edilmesi planlanıyor. İş birliğinin öncelikli başlıklarından birini ise toryumun yeni nesil nükleer reaktör teknolojilerinden Ergimiş Tuz Reaktörlerinde kullanılabilecek nitelikte Türkiye’de üretilmesine yönelik Ar-Ge ve projelendirme çalışmaları oluşturacak. Bu kapsamda nükleer yakıt standartlarını karşılayan toryum bileşiklerinin yerli imkanlarla üretilmesi ve Türkiye’nin bu alanda uluslararası ölçekte bir tedarikçi konumuna ulaşması amaçlanıyor.
Bakan Bayraktar: Farklı bir yakıt olması açısından önemli
Mutabakata ilişkin değerlendirmelerde bulunan Bakan Alparslan Bayraktar, iş birliğinin özellikle toryum yakıtı açısından önemli olduğunu belirtti. Bayraktar, yürütülecek çalışmaların ilerleyen dönemde ticarileşebilecek bir ürüne dönüşmesini umduklarını ifade ederek, “Farklı bir yakıt, özellikle toryum olması açısından bu iş birliği önemli” değerlendirmesinde bulundu. Bayraktar, küçük modüler reaktörlerin son dönemde nükleer enerjinin yeni çağı olarak öne çıktığını belirterek, dünyada birçok ülkenin bu teknolojiler üzerinde çalıştığını söyledi. Türkiye’nin de küçük modüler reaktörler konusunda kamu kurumları, yatırımcılar ve farklı paydaşlarla çalışmalar yürüttüğünü aktaran Bayraktar, farklı teknolojilerin Türkiye’ye kazandırılması için çalışmaların sürdüğünü kaydetti.
Küçük modüler reaktörlerde toryum öne çıkıyor
Copenhagen Atomics’in geliştirdiği teknolojide toryum yakıtının öne çıktığını belirten Bayraktar, Türkiye’de yoğun miktarda bulunan toryumun kullanılmasıyla yakıt konusunda dışa bağımlılığın azaltılabileceğini ifade etti. Bayraktar, “Bu iş birliği, ümit ediyorum netice verecek ve bu alandaki çalışmalar ileride ticarileşebilecek bir ürüne dönüşecek” ifadelerini kullanırken, çalışmaların TENMAK ve ilgili kurumlarla birlikte yürütüleceğini belirtti.
Ergimiş Tuz Reaktörleri üzerinde çalışılacak
Danimarka merkezli Copenhagen Atomics, toryumun nükleer yakıt çevriminde kullanılmasına imkan sağlayabilecek 4. nesil reaktör konseptlerinden Ergimiş Tuz Reaktörleri üzerine Ar-Ge çalışmaları yürütüyor. Şirket, “Onion Core” adını verdiği Modüler Ergimiş Tuz Reaktörü konsepti üzerinde çalışmalarını sürdürüyor. TENMAK ile yapılan iş birliği kapsamında söz konusu teknolojinin Türkiye’nin araştırma altyapısı, insan kaynağı ve sanayi kabiliyetleri açısından değerlendirilmesi planlanıyor. Türkiye’de ise TENMAK’ın mevcut araştırma altyapısında toryum bileşiklerinin üretimi ve nükleer yakıt teknolojilerine yönelik çalışmalar yürütülüyor.
