İstanbul, Kastamonu, Zonguldak, Trabzon ve Sivas’ta arka arkaya görülen zehirlenme olaylarının ardından uzmanlar vatandaşlara dikkatli olmaları çağrısında bulundu. Kastamonu Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi’nden Doç. Dr. Nesrin İçli ve Dr. Öğr. Üyesi Fatmanur Hümeyra Zengin, hem gıda güvenliği hem de kimyasal kullanımına dair hayati öneriler paylaştı. Uzmanlar, özellikle Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından denetlenen işletmelerin tercih edilmesinin önemine vurgu yaptı.
“Alüminyum fosfit evlerde kullanılmamalı”
İstanbul’da bir ailenin ölümüne neden olan zehirlenme vakasını değerlendiren Doç. Dr. Nesrin İçli, olayın alüminyum fosfitin yanlış kullanımından kaynaklandığını belirtti. İçli, bu kimyasalın yalnızca profesyonel kullanım için ruhsatlandırıldığını söyleyerek,
“Alüminyum fosfit evsel kullanım için kesinlikle uygun değildir. En küçük çatlaklardan bile sızabilen bu gaz solunduğunda hücresel solunumu bozarak dakikalar içinde ölümcül sonuçlara yol açabilir” ifadelerini kullandı.
Kimyasallar ve gıdalar yan yana bulunmamalı
Kahve makinesine deterjan konulması sonucu yaşanan zehirlenme olayı hakkında da konuşan İçli, kimyasalların orijinal ambalajından çıkarılmaması gerektiğini vurguladı:
“Temizlik ürünlerinin su şişelerine aktarılması çok ciddi bir hata. Bu kaplar asla gıda saklamak için kullanılmamalı. Kimyasalların gıda ile aynı ortamda tutulması zehirlenme riskini artırır.
Açıkta satılan gıdalar büyük risk oluşturuyor
Beslenme ve Diyetetik Bölümü Öğretim Üyesi Dr. Fatmanur Hümeyra Zengin, özellikle midye, kumpir ve mayonezli ürünlerin soğuk zincir bozulduğunda hızla bakteri üretebildiğini belirtti.
“Midye doğal yapısından dolayı ağır metal ve toksin biriktirebilen bir besin. Kumpirde kullanılan patates ve soslar da uzun süre dışarıda kaldığında ciddi risk oluşturur” dedi.
“Tavuk zehirlenmeleri çok daha hızlı gelişiyor”
Tavuk etinin en riskli gıdalar arasında olduğunu hatırlatan Zengin, yanlış saklama ve hazırlama yöntemlerinin zehirlenmeyi kaçınılmaz hale getirdiğini söyledi:
“Tavuğun yıkanması büyük bir hata. Mikroorganizmalar mutfağın her yerine yayılıyor. Çiğ ve pişmiş ürünlerin temas etmemesi, çabuk bozulan gıdaların iki saatten fazla dışarıda bekletilmemesi gerekir.”
“Denetimli işletmeleri tercih edin” uyarısı
Zengin ve İçli, özellikle dışarıda yemek yiyen vatandaşlara şu önerileri yaptı:
- Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından denetlenen restoran ve işletmeler tercih edilmeli.
- Açıkta satılan midye, kumpir, tavuk ve soslu ürünlerden uzak durulmalı.
- Evde gıdalar uygun sıcaklıkta saklanmalı, soğuk zincir bozulmamalı.
- Kimyasallar kesinlikle gıdaların bulunduğu alanlarda depolanmamalı.
Uzmanlar, yaşanan zehirlenmelerin büyük çoğunluğunun ihmal sonucu ortaya çıktığını vurgulayarak, “Basit önlemlerle bu vakaların önemli bir kısmı önlenebilir” değerlendirmesinde bulundu.