Şişkinlik, karın ağrısı, iştah artışı ve benzeri durumlar, birçok kadın için adet dönemlerinde zorlayıcı olabiliyor. Medicana Sağlık Grubu Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op. Dr. M. Zeynep Kuşku, beslenmenin hormon dengesi ve sancılar üzerinde etkili olabileceğini belirtiyor. Kuşku, “Adet döneminde beslenmeyi tek başına çözüm gibi düşünmemek gerekir. Adet sancısının ana nedeni, çoğu kişide prostaglandin artışıyla oluşan rahim kasılmalarıdır. Beslenme ise inflamasyon, kan şekeri dalgalanmaları, su-tuz dengesi ve bazı mikrobesinler üzerinden şişkinlik, ödem, yorgunluk ve ağrı algısını etkileyebilir” diyor.
Kaçınılması ve sınırlanması gereken gıdalar
Adet döneminde bazı gıdalar semptomları artırabilir. Aşırı tuzlu ve işlenmiş gıdalar ödem ve şişkinliği artırırken, yüksek şeker ve rafine karbonhidratlar kan şekeri dalgalanmalarına yol açarak iştah artışı, yorgunluk ve ağrıya neden olabilir. Kuşku, “Paketli işlenmiş gıdalar, şekerli ve karbonhidratlı yiyecekler mümkün olduğunca sınırlandırılmalı. Ayrıca ağır yağlı kızartmalar sindirim yükünü artırıp inflamasyonu tetikleyebilir. Alkol de PMS semptomlarını artırabileceği için bu dönemde sınırlanmalıdır. Gaz yapan gıdaların tüketimi ise kişiye göre dikkatle ayarlanmalıdır” diyor.
Ağrıyı hafifletebilecek besin ve destekler
Bazı besinler adet sancısını hafifletebilir. Omega-3’ten zengin besinler (yağlı balık, ceviz, chia tohumu) inflamasyonu azaltarak hafif-orta düzeyde ağrıya iyi gelebilir. Magnezyum içeren ıspanak, avokado ve kakao gibi besinler kas gevşetici etkileri sayesinde sancıları azaltabilir. Kalsiyum, özellikle PMS semptomlarında şişkinlik ve duygu durum değişikliklerini hafifletebilir. Potasyum ise ödem ve şişkinliği düzenlemeye yardımcı olur. Bitkisel desteklerden zencefil, adet sancısında en çok çalışılmış olanlardan biri; rezene ve papatya çayı da bazı kadınlara rahatlama sağlayabilir. Bunun yanında D vitamini eksikliği giderildiğinde adet ağrısında azalma görülebiliyor. B6 vitamini daha çok PMS belirtilerini etkilerken, B12 eksiklikleri varsa mutlaka yerine konmalı. Yeterli su tüketimi ise hem ağrı hem de şişkinlik üzerinde olumlu etki sağlar.
Uyarı işaretlerine dikkat
Beslenmeye dikkat edilmesine rağmen şiddetli sancılar devam ediyorsa altta yatan bir sağlık sorunu olabileceği için doktora başvurmak önemlidir. Kuşku, özellikle ilk kez başlayan veya giderek şiddetlenen ağrılar, aşırı veya pıhtılı kanama, ara kanama, ateş, kötü kokulu akıntı, cinsel ilişkide ağrı, idrar veya dışkılama sırasında ağrı, bayılma hissi gibi durumların uyarı işareti olduğunu vurguluyor. Endometriozis, miyom veya adenomyozis gibi altta yatan hastalıklar muayene ve ultrasonla değerlendirilebilir. Ayrıca toplumda yaygın olan “adet sancısı normaldir, katlanmak gerekir” ya da “bitki çayları sınırsızca içilebilir” gibi inanışlar doğru değildir; şiddetli ve yaşam kalitesini bozan ağrı mutlaka ciddiye alınmalıdır.
