Akıllı telefonlar ve dijital cihazlar günlük yaşamın vazgeçilmez bir parçası haline gelirken, bilim insanları uzun süreli ekran kullanımının fiziksel sağlık üzerindeki etkilerine dikkat çekiyor. Uzmanlara göre telefonların yoğun kullanımı, "teknoloji boynu" olarak adlandırılan duruş bozukluğundan görme problemlerine, kavrama gücünün azalmasından ince motor becerilerde gerilemeye kadar birçok soruna neden olabiliyor. Araştırmalar, bu etkilerin zaman içinde birikerek kas-iskelet sistemi, göz sağlığı ve genel fiziksel kondisyon üzerinde kalıcı sonuçlar doğurabileceğini ortaya koyuyor.
Açık havada geçirilen zaman göz sağlığını koruyor
ABD'deki Ohio Eyalet Üniversitesi'nden optometri profesörü Donald Mutti, miyop vakalarının son yıllarda hızla arttığını ancak bunun tek nedeninin ekran kullanımı olmadığını belirtiyor. Mutti'ye göre asıl koruyucu unsur, çocukların ve yetişkinlerin açık havada geçirdiği süre.
Güneş ışığının retinada dopamin salgılanmasını artırarak göz gelişimini desteklediğini ifade eden uzmanlar, gün içerisinde açık havada daha fazla vakit geçirmenin hem göz sağlığı hem de uyku düzeni açısından önemli olduğunu vurguluyor.
"Teknoloji boynu" kalıcı duruş bozukluklarına yol açabiliyor
Uzmanlar, telefona bakarken başın sürekli öne eğilmesinin boyun omurlarına yaklaşık 27 kilograma kadar ek yük bindirebildiğini belirtiyor. "Teknoloji boynu" olarak adlandırılan bu durumun zamanla omurga disklerinde hasar, kas ve eklem problemleri ile akciğer kapasitesinde azalmaya neden olabileceği ifade ediliyor.
Bu riski azaltmak için telefonun göz hizasında tutulması, ekranın yüzden yaklaşık bir kol mesafesinde kullanılması ve uzun süre ekran karşısında kalındığında düzenli aralar verilmesi öneriliyor.
Akıllı saatler cilt sorunlarına neden olabilir
Dermatologlar, akıllı saatlerin uzun süre çıkarılmadan kullanılmasının ciltte tahriş, mantar oluşumu ve egzama riskini artırabileceğini belirtiyor. Saat altında oluşan nemli ortamın cilt bariyerini zayıflatabileceğine dikkat çeken uzmanlar, cihazın düzenli olarak çıkarılıp temizlenmesini ve gerektiğinde koruyucu bariyer krem kullanılmasını tavsiye ediyor.
Öte yandan "teknoloji boynu" nedeniyle oluştuğu iddia edilen boyun kırışıklıklarıyla ilgili kesin bilimsel kanıt bulunmadığı belirtilirken, bu alanda pazarlanan özel kozmetik ürünlere temkinli yaklaşılması gerektiği ifade ediliyor.
Motor beceriler ve kas gücü de etkileniyor
Araştırmalar, dijital cihaz kullanımının özellikle çocuklarda ince motor beceriler üzerinde olumsuz etkiler oluşturabileceğini gösteriyor. Uzmanlar, ekran süresi arttıkça el-göz koordinasyonu ve el becerilerinin zayıflayabileceğini, bunun akademik ve bilişsel gelişimi de dolaylı olarak etkileyebileceğini belirtiyor.
Ayrıca fiziksel aktivitenin azalmasına bağlı olarak kavrama gücünde düşüş yaşandığına dikkat çekiliyor. Kavrama gücünün genel sağlık göstergelerinden biri olduğuna işaret eden uzmanlar, düzenli egzersiz yapılmasını, el becerilerini geliştiren aktivitelerle uğraşılmasını ve günlük yaşamda fiziksel hareketliliğin artırılmasını öneriyor.