Öncü Keçeli, 6 Mart’ta yaptığı açıklamada saldırıların yaşandığı ülkelerde bulunan Türk vatandaşlarının durumunun yakından takip edildiğini belirtti. Keçeli, bölgede koşulların hızla değişebildiğini vurgulayarak vatandaşlara Türkiye’nin dış temsilcilikleri tarafından yapılan duyuruları dikkatle takip etmeleri çağrısında bulundu. Ayrıca temsilciliklerin acil durum hatlarının ve Konsolosluk Çağrı Merkezi’nin kesintisiz hizmet verdiğini ifade etti. Konsolosluk Çağrı Merkezi Direktörü Caner Burma ise yaptığı açıklamada, bölgedeki kriz nedeniyle çağrı merkezine gelen başvuruların önemli ölçüde arttığını söyledi. Anadolu Ajansı’na konuşan Burma, günlük ortalama çağrı sayısının yaklaşık 2 bin seviyesinden 3 bin 500’e yükseldiğini belirtti. En fazla başvurunun ise Birleşik Arap Emirlikleri ve İran’dan geldiğini ifade etti. Burma, gelen çağrıların yalnızca tahliye taleplerini kapsamadığını vurgulayarak, vatandaşların sağlık durumu hakkında bilgi verme, yakınlarından haber alamama, genel güvenlik durumu hakkında bilgi talebi ve farklı konsolosluk işlemleri için de başvuruda bulunduğunu söyledi. Şu ana kadar yaklaşık 30 farklı ülkeden çağrı alındığı bildirildi.
Kaç Türk vatandaşı bölgede?
Türkiye tarafından yapılan resmi açıklamalarda çatışmalardan etkilenen ülkelerde kaç Türk vatandaşının bulunduğuna ya da kaç kişinin tahliye beklediğine ilişkin net bir sayı paylaşılmış değil. Ancak hava sahalarının kapanması ve uluslararası uçuşlarda yaşanan iptaller nedeniyle bazı vatandaşların bölgeden ayrılmakta zorlandığı değerlendiriliyor. Yüksek Seçim Kurulu’nun 2023 Cumhurbaşkanlığı seçimi verilerine göre Körfez ülkelerinde kayıtlı 54 bin 217 Türk seçmen bulunuyor. En yüksek sayı yaklaşık 23 bin kişiyle Suudi Arabistan’da yer alırken, bunu 12 bin 778 kişiyle Birleşik Arap Emirlikleri ve 10 bin 886 kişiyle Katar takip ediyor.
Diğer ülkelerdeki kayıtlı seçmen sayıları ise şöyle:
- Lübnan: 8 bin 364
- Irak: 5 bin 580
- İsrail: 5 bin 101
- Kuveyt: 4 bin 735
- Ürdün: 3 bin 42
- İran: 1 bin 683
- Umman: 1 bin 398
- Bahreyn: 1 bin 361
Uzmanlar, geçici işçiler, turistler, iş insanları ve transit yolcular da hesaba katıldığında bölgedeki Türk vatandaşlarının sayısının resmi seçmen verilerinin üzerinde olabileceğini belirtiyor.
Kara yolu seçenekleri gündemde
Dışişleri Bakanlığı’nın açıklamasına göre mevcut durumda Irak, İran, İsrail, Lübnan, Suudi Arabistan, Suriye, Umman ve Ürdün’den farklı ulaşım yollarıyla ayrılmak mümkün. Bu ülkelerdeki Türkiye temsilcilikleri vatandaşlara gerekli yönlendirmeleri yapıyor. Ancak Bahreyn, Katar ve Kuveyt’ten Türkiye’ye doğrudan hava ulaşımı bulunmuyor. Türk vatandaşlarının yoğun olarak bulunduğu Birleşik Arap Emirlikleri’nden ise Türkiye’ye sınırlı sayıda uçuş gerçekleştirilebiliyor. Dışişleri Bakanlığı, hava yoluyla Türkiye’ye ulaşamayan vatandaşların kara yoluyla Suudi Arabistan ve Umman’a geçişleri için otobüs seferleri düzenlenebileceğini açıkladı. Ancak bu seferlerin başlatılması yerel makamların iznine bağlı.
Uçuş iptalleri krizi derinleştirdi
Bölgedeki hava sahalarının kapanması ve uçuş iptalleri, çok sayıda yabancı vatandaşın bölgede mahsur kalmasına yol açtı. Havacılık veri şirketi Cirium’a göre 28 Şubat ile 5 Mart tarihleri arasında Ortadoğu’da planlanan yaklaşık 25 bin uçuş iptal edildi. Türkiye’den de bazı bölge ülkelerine yapılan seferler iptal edilirken, özellikle İran’a uçuşlarda kesintilerin sürdüğü belirtiliyor. Buna rağmen kara sınır kapılarının açık olduğu ve karadan geçişlerin mümkün olduğu ifade ediliyor.
Tahliye hazırlıkları sürüyor
Abdulkadir Uraloğlu, 11 Mart’ta yaptığı açıklamada Umman ve Suudi Arabistan üzerinden kara yoluyla tahliye için ilgili ülkelerle anlaşma sağlandığını söyledi. Uraloğlu, tahliye çalışmalarında şu ana kadar önemli bir aksama yaşanmadığını belirtti. Uraloğlu ayrıca İran’da bulunan Pegasus Airlines ve Türk Hava Yolları uçaklarının durumunun yakından takip edildiğini, iki uçağın mürettebatının Türkiye’ye getirildiğini açıkladı. Öte yandan bazı ülkelerde sınırlı tahliye uçuşları düzenlenmeye devam ediyor. ABD Dışişleri Bakanlığı, Birleşik Arap Emirlikleri, Suudi Arabistan ve Ürdün’den charter uçuşlar düzenlendiğini ve 9 binden fazla Amerikan vatandaşının güvenli şekilde ülkelerine döndüğünü duyurdu. Bölgede çatışmalar sürerken, Türk vatandaşlarının güvenli şekilde tahliyesine ilişkin gelişmelerin önümüzdeki günlerde netleşmesi bekleniyor.