İran’a yönelik saldırılar, enerji piyasalarında ve küresel borsalarda ciddi dalgalanmalara yol açtı. Brent petrolün varil fiyatı 4 Mart’ta %2,5 artışla 83,96 dolara yükseldi. 28 Şubat’tan bu yana fiyat artışı %15’i geçti. QatarEnergy tesislerine yönelik saldırılar ve tankerlerin Hürmüz Boğazı’ndan geçmeyi bırakması, doğalgaz fiyatlarını da sert şekilde yükseltti.
Asya Borsaları Sert Düştü
Asya piyasalarında 4 Mart’ta sert düşüşler görüldü. Güney Kore’nin Kospi endeksi %12 değer kaybederken, Japonya’daki Nikkei 225 %3,6 geriledi. Hong Kong ve Çin borsalarında da benzer düşüşler yaşandı. Quilter Yatırım Şirketi stratejisti Lindsay James, yatırımcıların çatışmanın uzun süreceği ihtimalini değerlendirmeye başladığını söyledi.
Avrupa’ya Etkisi ve Uluslararası Ticaret
Avrupa Merkez Bankası Baş Ekonomisti Philip Lane, Orta Doğu’daki uzun süreli bir savaşın Euro Bölgesi’nde enflasyonu artıracağını ve ekonomik büyümeyi yavaşlatabileceğini belirtti. Saldırılar, Ortadoğu’dan Çin’e petrol taşımak için süper tanker kiralama maliyetlerini 400 bin doları aşarak rekor seviyeye çıkardı. İran’ın Hürmüz Boğazı tehdidi nedeniyle trafik neredeyse durma noktasına geldi. OPEC+ ülkeleri fiyat artışlarını hafifletmek amacıyla günlük üretimi 206 bin varil artırma kararı aldı. Ancak uzmanlar, etkisinin sınırlı olacağını öngörüyor. Bazı analistler, uzun süreli bir çatışmada petrol fiyatlarının 100 doların üzerine çıkabileceğini belirtti.
Türkiye’ye Etkileri
Türkiye’de BİST 100 endeksi 14.000 seviyesinden 13 binin altına gerileyerek haftalık %6’dan fazla kayıp yaşadı. Havacılık ve bankacılık hisselerinde düşüşler olurken, savunma sanayisi şirketi Aselsan değer kazandı. Petrol fiyatlarındaki artış nedeniyle 4 Mart’tan itibaren geçerli olacak %6’lık zam iptal edildi. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, Türk lirasının değer kaybını önlemek için 2 Mart’ta 5 milyar doları aşkın döviz sattı. Petrol ve doğalgaz fiyatlarındaki yükseliş, cari açığı artırma riski taşıyor.
JPMorgan, Türkiye’ye dair ekonomik beklentilerini güncelledi. Banka, Merkez Bankası’nın faiz indirimi yapmayacağını ve yıl sonu politika faizinin %31’e, enflasyon beklentisinin %25’e çıktığını açıkladı. ABD ve İsrail’in saldırılarına İran’dan misillemeler gelirken, ABD Başkanı Donald Trump çatışmanın dört hafta kadar sürebileceğini belirtti.