Türkiye'nin farklı şehirlerine özgü coğrafi işaretli simitler, reçete özgünlüğü, üretim tekniği, ustalık gereksinimi, dış gevreklik, iç doku, aroma zenginliği, doyuruculuk, standardizasyon ve kültürel kimlik olmak üzere 10 ayrı kriter üzerinden değerlendirildi. Araştırmada, Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından tescillenen coğrafi işaret belgeleri de dikkate alındı. Toplam puanlamada Eskişehir simidi 91 puanla ilk sırada yer alırken, Antakya simidi 90 puanla ikinci oldu. İzmir gevreği ise 89,5 puan alarak Türkiye'nin en başarılı üçüncü simidi seçildi. Ankara ve İstanbul simitleri 88 puanla dördüncü sırayı paylaşırken, listenin devamında İzmit, Samsun ve Rize simitleri yer aldı.
İzmir gevreği üretim tekniğiyle öne çıktı
Araştırmada İzmir gevreği özellikle geleneksel üretim yöntemiyle dikkat çekti. Üretim tekniği kategorisinde en yüksek puanı alan ürünlerden biri olan İzmir gevreği, dış gevreklik değerlendirmesinde ise tam puan alarak bu alanda zirvede yer aldı. İzmir gevreğinin, hamurun pekmezli suda haşlanmasının ardından odun veya taş tabanlı fırınlarda pişirilmesiyle elde edilen kendine özgü lezzeti ve kıvamı, değerlendirmede öne çıkan özellikler arasında gösterildi.
İstanbul simidi doyuruculukta ilk sırada
Araştırmada yalnızca genel sıralama değil, kategori bazlı değerlendirmeler de yapıldı. Doyuruculuk kriterinde İstanbul simidi ile Antakya simidi 9,5 puanla ilk sırayı paylaşırken, standardizasyon alanında Ankara simidi tam puan aldı. Reçete özgünlüğü kategorisinde Rize ve Antakya simitleri zirvede yer alırken, iç doku değerlendirmesinde İzmit simidi, aroma zenginliğinde ise Ankara, Samsun, Antakya ve Eskişehir simitleri en yüksek puanları aldı.
Geleneksel üretim yöntemleri etkili oldu
Araştırmayı değerlendiren Şef Aydın Demir, Eskişehir simidinin birinci sıraya yerleşmesinde geleneksel üretim yönteminin belirleyici olduğunu ifade etti. Demir, hamurun ince pekmezli suda haşlanması ve üretimde Eskişehir'in Kalabak suyunun kullanılmasının simidi farklılaştırdığını belirtti. Demir ayrıca her yörenin simidinin kendine özgü üretim tekniği ve damak tadına hitap eden özellikleri bulunduğunu, bu nedenle Türkiye'nin farklı bölgelerinde üretilen simitlerin gastronomi kültürünün önemli parçaları arasında yer aldığını söyledi.
