2026 FIFA Dünya Kupası, yalnızca sahadaki mücadelelerle değil, turnuvaya katılamayan ülkeler üzerinden de dikkat çekiyor. Dünyanın en kalabalık ülkeleri arasında yer alan Hindistan, Bangladeş, Pakistan, Etiyopya, Çin ve Endonezya gibi ülkeler milyonlarca futbol tutkunu barındırmasına rağmen turnuvada yer alamadı. Buna karşın Bangladeş'in başkenti Dakka başta olmak üzere birçok şehirde Arjantin, Brezilya ve diğer futbol devlerinin maçları büyük ilgiyle takip ediliyor. Uzmanlar ise bu tablonun, nüfus büyüklüğünün futbol başarısını tek başına açıklamaya yetmediğini ortaya koyduğunu belirtiyor.
Futbolda başarı için yalnızca nüfus yeterli değil
Ekonomist ve "Soccernomics" kitabının ortak yazarı Stefan Szymanski'ye göre büyük nüfus elbette geniş bir yetenek havuzu oluşturuyor ancak bunun başarıya dönüşebilmesi için güçlü altyapı, kaliteli antrenman tesisleri, oyuncu keşif sistemleri ve ekonomik kaynaklar gerekiyor. Szymanski, başarılı futbol ülkelerinin ortak özelliklerinden birinin kişi başına düşen yüksek gelir seviyesi olduğunu ifade ederken, futbol kültürünün nesiller boyunca oluşmasının da büyük önem taşıdığına dikkat çekiyor. Avrupa ve Güney Amerika ülkelerinin yaklaşık bir asırdır üst düzey rekabet içinde yer almasının bugün elde ettikleri başarıların temelini oluşturduğu değerlendiriliyor.
Tarih ve futbol kültürü büyük avantaj sağlıyor
Bugüne kadar Dünya Kupası'nı kazanan ülkelerin büyük bölümü futbol tarihinde uzun geçmişe sahip ülkelerden oluşuyor. Bu durum, yalnızca 3,5 milyon nüfuslu Uruguay'ın iki kez Dünya Kupası şampiyonu olabilmesini de açıklayan önemli faktörlerden biri olarak gösteriliyor. Futbolun daha geç geliştiği Asya ve Afrika ülkeleri ise son yıllarda önemli ilerlemeler kaydetse de, köklü futbol kültürüne sahip ülkelerle rekabet etmekte zorlanıyor. Fas'ın 2022 Dünya Kupası'nda yarı finale yükselmesi ve Güney Kore'nin 2002'de son dört takım arasına kalması bu gelişimin önemli örnekleri arasında yer alıyor.
Kriket mi engel, altyapı eksikliği mi?
Hindistan ve Bangladeş gibi Güney Asya ülkelerinde futbolun gelişememesinin nedenleri arasında sık sık kriket gösteriliyor. Hindistan'ın dünyanın en büyük kriket organizasyonlarından birine ev sahipliği yapması nedeniyle birçok genç sporcu futbol yerine krikete yöneliyor. Ancak uzmanlar, yalnızca kriketin popüler olmasının bu başarısızlığı açıklamaya yetmediğini belirtiyor. Avustralya ve Yeni Zelanda gibi krikette güçlü ülkelerin aynı zamanda Dünya Kupası'na katılabilen futbol ülkeleri olması, asıl sorunun altyapı yatırımları ve futbol organizasyonu olduğunu ortaya koyuyor.
Çin ve Endonezya beklentilerin gerisinde kaldı
Dünyanın en kalabalık ikinci ülkesi olan Çin de yıllardır futbola büyük yatırımlar yapmasına rağmen beklenen başarıyı yakalayamadı. Uzmanlara göre bunun en önemli nedenlerinden biri futbol yönetiminde siyasi müdahalelerin fazla olması ve futbolun teknik gelişiminin geri planda kalması. Endonezya ise 2026 Dünya Kupası elemelerinde önemli ilerleme kaydetse de kadrosundaki Avrupa doğumlu Endonezya kökenli futbolcuların ağırlığı dikkat çekti. Buna karşılık Pakistan ve Bangladeş, eleme gruplarında galibiyet alamadan turnuvaya veda etti.
Milyonlarca taraftar Dünya Kupası heyecanını yaşamaya devam ediyor
Her ne kadar milli takımları Dünya Kupası'nda yer alamasa da Hindistan, Bangladeş, Pakistan ve Endonezya gibi ülkelerde futbol tutkusu her geçen yıl artıyor. Bu ülkelerde milyonlarca kişi Arjantin, Brezilya ve Avrupa'nın güçlü milli takımlarını destekleyerek turnuvanın coşkusunu yaşamayı sürdürüyor. Uzmanlara göre uzun vadeli altyapı yatırımları, oyuncu gelişim programları ve sürdürülebilir futbol politikaları uygulanması halinde bugün Dünya Kupası dışında kalan birçok kalabalık ülkenin gelecekte turnuvada yer alma ihtimali bulunuyor. Ancak bunun gerçekleşmesi için nüfustan çok planlı yatırım ve güçlü futbol ekosisteminin belirleyici olacağı ifade ediliyor.
