ABD’nin Dallas kentinde faaliyet gösteren Colossal Biosciences, doğadaki yumurta kabuğunun işlevini büyük ölçüde taklit eden yeni bir inkübasyon teknolojisi geliştirdi. “Kabuksuz inkübasyon sistemi” olarak adlandırılan bu yöntemle, erken dönem kuş embriyoları yapay bir ortama yerleştirilerek 18 gün boyunca gelişimlerini sürdürdü.
Deneyin sonunda embriyoların normal gelişim gösterdiği ve sağlıklı civcivlerin başarıyla yumurtadan çıktığı bildirildi.
3D baskı ve geçirgen zar teknolojisi
Şirketin geliştirdiği yapay yumurta sistemi şu temel bileşenlerden oluşuyor:
- 3D baskıyla üretilmiş dayanıklı dış yapı
- Silikon bazlı geçirgen zar
- Embriyo gelişimini izlemeye olanak tanıyan üst “gözlem penceresi”
Bu tasarım sayesinde embriyonun ihtiyaç duyduğu gaz alışverişi, doğal yumurta kabuğuna benzer şekilde sağlanıyor.
Önceki denemelerdeki sorunlar aşıldı
Araştırma ekibi, daha önceki yapay yumurta çalışmalarında yüksek oksijen kullanımının DNA hasarı gibi sorunlara yol açabildiğini belirtti. Yeni sistemde ise atmosferik oksijenin doğal porlar üzerinden kontrollü biçimde girişine imkân tanınarak bu riskin azaltıldığı ifade edildi.
“Hayat bir yolunu bulur” vurgusu
Şirketten yapılan açıklamada, geliştirilen sistemin biyoteknoloji açısından dönüştürücü bir adım olduğu vurgulandı:
“Bu cihaz her şeyi değiştiriyor. Tüm kuş embriyolarının yumurta kabuğu dışında bir inkübatörde büyüyebileceğini gösteriyoruz. Hayat bir yolunu bulur.”
Bilim dünyasında temkinli iyimserlik
Gelişme henüz hakemli bir bilimsel dergide yayımlanmadığı için bazı bilim insanları temkinli yaklaşırken, uzmanların bir bölümü çalışmayı “etkileyici bir biyomühendislik başarısı” olarak değerlendiriyor.
Barcelona Doğa Bilimleri Müzesi’nden Carles Lalueza-Fox, teknolojinin dikkat çekici olduğunu belirtirken; King’s College London’dan Prof. Dusko Ilic ise yöntemin özellikle nesli tükenme riski altındaki türlerin korunmasında daha gerçekçi bir potansiyele sahip olduğunu ifade ediyor.
Nesli tükenmiş türler için yeni umut mu?
Şirket, bu teknolojinin gelecekte özellikle dodo kuşu, ulu kurt ve diğer türlerin “geri getirilmesi” üzerine yürütülen çalışmalar için kritik olabileceğini belirtiyor. Ayrıca Güney Adası Dev Moa’sının yeniden canlandırılmasına yönelik projelerde de bu sistemin önemli bir rol oynayabileceği ifade ediliyor.
3,6 metreye kadar uzayabilen ve yaklaşık 230 kilogram ağırlığındaki Moa, bilim dünyasında en dikkat çekici soyu tükenmiş kuş türleri arasında yer alıyor.
