İzmir Büyükşehir Belediyesi, Avrupa’daki metropol yönetimleri ve üniversitelerle yürütülen “İklim Gündeminin Büyükşehirlerde Uygulanması (CLI-MET)” projesinin ilk paydaş toplantısını gerçekleştirdi. Tarihi Havagazı Fabrikası’nda düzenlenen toplantıda farklı kentlerin iklim politikaları ve uygulama deneyimleri paylaşılırken, yerel yönetimlerin bu alandaki kapasitesinin güçlendirilmesine yönelik eğitim ve iş birliği imkanları değerlendirildi. Toplantıya İzmir Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreter Yardımcısı Prof. Dr. Pınar Okyay, CLI-MET Proje Koordinatörü Ignazio Vinci ile Avrupa’nın farklı kentlerinden temsilciler katıldı.
“İklim krizinden söz ederken iklim adaletini de konuşmalıyız”
Prof. Dr. Pınar Okyay, iklim değişikliğinin artık geleceğe ilişkin bir sorun olmaktan çıktığını belirterek aşırı sıcaklıklar, kuraklık, su stresi ve orman yangınlarının kent yaşamını doğrudan etkilediğini söyledi. İklim krizinin toplumun bütün kesimlerini aynı şekilde etkilemediğine dikkat çeken Okyay, yaşlılar, çocuklar, düşük gelirli topluluklar, göçmenler ve mevcut kırılganlıkları bulunan grupların daha ağır sonuçlarla karşılaşabildiğini ifade etti. Okyay, “İklim eyleminden söz ettiğimizde iklim adaletinden de söz etmeliyiz” dedi. İklim değişikliğiyle mücadelede halk sağlığı, sosyal politika, gıda sistemleri, hareketlilik ve kentsel planlama gibi alanların birlikte ele alınması gerektiğini belirten Okyay, hedeflerin belirlenmesinden çok bunların sahada uygulanmasının önemli olduğunu vurguladı.
“Asıl zorluk hedefleri uygulamaya dönüştürmek”
Okyay, kentlerin iklim politikalarını hayata geçirirken yalnızca hedef belirlemesinin yeterli olmadığını söyledi. Uygulama aşamasında kurumsal kapasite, teknik bilgi, güçlü ortaklıklar ve finansmana erişimin belirleyici olduğunu belirten Okyay, kentler arasındaki deneyim paylaşımının da bu süreci desteklediğini ifade etti. Şehirlerin aynı zamanda yeni çözümlerin denenebildiği alanlar olduğunu belirten Okyay, “Şehirler uygulama laboratuvarlarıdır” dedi. Yerel yönetimlerin iklim finansmanına daha kolay erişebilmesi gerektiğini vurgulayan Okyay, CLI-MET gibi ağların kentlerin kapasitesini artırmak ve başarılı uygulamaların farklı şehirlerde uygulanmasını sağlamak açısından önemli olduğunu söyledi.
İklim çözümleri kent ölçeğinde ele alınıyor
CLI-MET Proje Koordinatörü Ignazio Vinci ise iklim değişikliğinin yalnızca çevresel değil, aynı zamanda sosyal ve ekonomik sonuçları bulunduğunu belirtti. Kentlerin farklı paydaşları aynı zeminde buluşturabilme ve iklim politikalarını yerel düzeyde uygulayabilme kapasitesine dikkat çeken Vinci, metropoliten ölçekte iş birliğinin güçlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Vinci, iklim politikalarının etkilerinin kent sınırlarıyla sınırlı kalmadığını belirterek ulaşım, hareketlilik ve çevresel sorunların işlevsel kentsel alan ölçeğinde değerlendirilmesi gerektiğini söyledi. Kent merkezleri ile çevresindeki yerleşimlerin birlikte ele alınmasının, iklim politikalarının daha bütüncül uygulanmasına katkı sağlayacağını aktardı.
Metropoliten yönetişim için koordinasyon vurgusu
Almanya TU Dortmund Üniversitesi’nden Prof. Dr. Karsten Zimmermann da metropoliten ölçekte yönetişim mekanizmalarının gerekliliğine ilişkin sunum yaptı. “Metropoliten Yönetişim Cevapsa, Soru Neydi?” başlıklı sunumunda arazi kullanımı, toplu taşıma, altyapı ve kamusal hizmetlerde farklı yönetim birimleri arasındaki koordinasyon ihtiyacını ele aldı. Zimmermann, işlevsel kentsel alanlarla idari sınırların her zaman örtüşmediğine işaret ederek, kentlerin ortak sorunlarına çözüm üretilebilmesi için metropoliten ölçekte yönetişim mekanizmalarının önem taşıdığını belirtti.
Avrupa kentleri iklim deneyimlerini paylaştı
Toplantı kapsamında Avrupa Metropoliten Bölgeler ve Alanlar (METREX) bünyesinde görev yapan Viviana Rubbo’nun moderatörlüğünde “Büyükşehir Ölçeğinde İklim Zorlukları” başlıklı panel düzenlendi. Rubbo, farklı yönetim modellerine sahip Avrupa bölgeleri arasındaki uzmanlık ve deneyim paylaşımını güçlendiren METREX’in 1996’dan bu yana 50’nin üzerinde üyeyi bir araya getirdiğini söyledi. Kuruluşun kapasite geliştirme, araştırma ve uzmanlık ağlarının yanı sıra Avrupa kurumları nezdinde savunuculuk çalışmaları yürüttüğünü aktardı.
Coimbra ve Lviv’den dirençlilik örnekleri
Panele çevrim içi katılan Coimbra Metropoliten Bölgesi Birinci Genel Sekreteri Jorge Brito, bölgelerinde iklim değişikliğinin etkilerinin giderek arttığını belirtti. Avrupa Birliği destekli projelerle orman yangınlarına karşı dirençlilik, doğa temelli çözümler ve istilacı türlerle mücadele alanlarında çalışmalar yaptıklarını söyleyen Brito, yerelde test edilen başarılı uygulamaların farklı bölgelere aktarılmasının önemine dikkat çekti. Ukrayna’nın Lviv kentinden Roman Kizyma ise savaş koşullarında bölgesel iş birliğinin önemine değindi. İklim değişikliğinin Lviv’de de hissedildiğini belirten Kizyma, özellikle su yönetimi ve altyapının güçlendirilmesine yönelik çalışmalar hakkında bilgi verdi.
Milano’da iklim politikaları verilerle şekilleniyor
İtalya’nın Milano Metropoliten Şehri yönetiminden Francesca Framba ise iklim değişikliğine uyum çalışmalarında sürdürülebilir kalkınma yaklaşımının önemini anlattı. Framba, araştırma, yenilikçilik ve veriye dayalı karar alma mekanizmalarının iklim ve çevre politikalarının geliştirilmesinde kullanıldığını söyledi. Su, enerji ve atık gibi kaynakların yönetiminde bilimsel verilerin politika süreçlerine aktarıldığını belirten Framba, bu yaklaşımın kentlerin iklim değişikliğine uyum kapasitesini artırdığını ifade etti.
Çalıştay saha ziyaretleriyle tamamlanacak
CLI-MET projesinin ilk paydaş toplantısının ardından üç günlük çalıştay tematik çalışma gruplarının toplantılarıyla devam edecek. Çalıştayın, çarşamba günü gerçekleştirilecek saha ziyaretleriyle tamamlanması planlanıyor. İzmir’de gerçekleştirilen buluşmada kentlerin iklim politikalarını uygulama kapasitesinin artırılması, finansmana erişimin kolaylaştırılması ve farklı şehirlerdeki başarılı uygulamaların paylaşılması temel başlıklar arasında yer aldı. Böylece iklim değişikliğiyle mücadelede küresel hedeflerin kent ölçeğinde uygulanmasına yönelik iş birliği olanakları değerlendirildi.
