Anayasa Mahkemesi, kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkin davalarda, miktar veya değer sınırına bağlı olarak temyiz yoluna başvurulamaması kuralını Anayasa’ya aykırı bularak iptal etti. Karar, tarafların adil yargılanma hakkı ve hukuki denetim imkanlarının güçlendirilmesi açısından büyük önem taşıyor.
Karar tarihi: 8 Ekim 2025
Karar numarası: E.2025/124
Yayın tarihi: 20 Ocak 2026
İlgili düzenleme: 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 362. maddesi (1) fıkrasının (a) bendi
Ne değişti?
Anayasa Mahkemesi, dava değeri veya miktarına göre temyiz yoluna başvurulamayacağını öngören düzenlemenin, kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkin davalarda adil yargılanma ve hak arama özgürlüğünü kısıtladığını tespit etti ve kuralı Anayasa’ya aykırı bularak iptal etti.
Kararın dayanağı ve gerekçe
Kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkin davalar, taraflar arasındaki uyuşmazlığın temelini taşınmazın gerçek değerinin belirlenmesi oluşturduğu için, uyuşmazlık belirli bir parasal sınır içermiyor. Bu nedenle temyiz sınırının mevcut şekilde parasal tutar üzerinden belirlenmesi anlamlı değil.
Mevcut düzenleme, tarafların bölge adliye mahkemesi kararına karşı temyiz yoluna başvurma hakkını sınırlandırıyordu. Bu durum, hak arama özgürlüğü ile yargı denetimi hakkına aykırı bulundu.
Anayasa Mahkemesi, kuralın belirsizliği ve kanunilik ilkesine uygun olmamasının da iptal gerekçeleri arasında olduğu vurguladı.
Neden önemli?
Bu karar, kamulaştırma bedelinin tespiti davalarında tarafların her aşamada adil yargılanma ve kanun yollarına erişim haklarının korunması açısından önem taşıyor. Daha önce, belirli bir parasal sınırın altındaki kamulaştırma davalarında temyiz kanunu yolu kapalı olduğundan, taraflar bölge adliye mahkemesi kararlarını üst mahkemede denetletemiyordu.
Yürürlüğe Girme Tarihi
Mahkemenin iptal kararı, Resmî Gazete’de yayımlanmasından itibaren dokuz ay sonra yürürlüğe girecek.
Anayasa Mahkemesi, kamulaştırma bedelinin tespiti gibi değerinin hükme esas olduğu davalarda parasal sınır tarifine dayalı temyiz engelinin adil yargılanma ilkesine aykırı olduğuna hükmetti ve ilgili düzenlemeyi iptal etti. Bu, kamulaştırma davalarında hukuki denetimin daha etkin ve eşitlikçi bir şekilde sürdürülmesi açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
