Son dönemlerde popülerliği artan zayıflama iğnelerinin, özellikle polikistik over sendromu (PCOS) bulunan kadınlarda yumurtlamayı yeniden başlatabildiğini belirten Bahçeci İzmir Tüp Bebek Merkezi'nden Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Doç. Dr. Funda Göde, bu durumun “plansız gebelik riskini ciddi şekilde artırabileceğini” söyledi. Kilo kaybının hormonal dengeyi düzenlediğini vurgulayan Doç. Dr. Göde, “Önceden gebe kalma ihtimali düşük olan kişilerde bile yumurtlama hızla normale dönebilir” dedi.
Doğum kontrol ilaçlarının etkisi azalabilir
Doç. Dr. Göde, bazı zayıflama ilaçlarının doğum kontrol haplarının etkisini düşürebildiğini belirterek, “Bu tür ilaçları kullanan kadınların tedavinin başlangıcında ve her doz artışından sonra en az 4 hafta ek korunma yöntemi kullanması gerekir” ifadelerini kullandı. GLP-1 etkisiyle iştah azalması, insülin direncinin düşmesi ve metabolizmanın düzenlenmesi, yumurtlamanın hızlı şekilde geri dönmesine neden olabiliyor.
Zayıflama ilaçları vücuttan ne zaman temizleniyor?
Uzun etkili GLP-1 ilaçlarının bırakıldıktan sonra 5–6 hafta kadar vücutta aktif kalabildiğini hatırlatan Doç. Dr. Göde, planlı gebelik düşünenlere şu önerileri sundu:
“Uluslararası kılavuzlarda uzun etkili ilaçların gebelikten en az 2 ay önce kesilmesi önerilir. Kısa etkili ilaçlarda ise en az 1 ay yeterlidir. Bu bekleme süresi yalnızca ilacın vücuttan atılması için değil, hormonal ve metabolik açıdan gebeliğe en sağlıklı zeminin hazırlanması için de gereklidir.”
Bu süreçte folik asit desteği, dengeli beslenme ve yaşam tarzı düzenlemeleri öneriliyor.
Kilo kaybı yumurtlamayı hızla düzenleyebiliyor
Aşırı kilonun kadınlarda hormon dengesini bozarak yumurtlamayı baskıladığını hatırlatan Doç. Dr. Göde, kilo kaybının özellikle PCOS’lu kadınlarda çok hızlı etki gösterdiğini söyledi.
“İnsülin direncinin azalması, testosteronun normale dönmesi ve adet döngüsünün düzenlenmesi doğurganlığı belirgin şekilde artırıyor” diyen Göde, klinik deneyimlerinde “kilo verdikten kısa süre sonra kendiliğinden gebe kalan çok sayıda hastası bulunduğunu” aktardı.
Kilo kaybının erkeklerde de sperm kalitesini iyileştirebildiğini ancak bu konuda daha geniş çalışmalara ihtiyaç olduğunu ifade etti.
Anne ve bebek sağlığı için kritik uyarılar
Gebelikte GLP-1 ilaçlarının güvenliği konusunda kesin verilerin bulunmadığını belirten Doç. Dr. Göde, şu değerlendirmede bulundu:
“Yakın tarihli küçük bir çalışmada erken gebelikte olumsuz etki saptanmamış olsa da veri yetersiz. Bu nedenle planlı gebelik öncesi ilacın bırakılması en güvenli yaklaşımdır. Plansız gebelik durumunda ise vakit kaybetmeden hekim değerlendirmesi şarttır.”
