İzmir’in dünyaca ünlü satsuma mandalinasında ihracat sezonu başladı. Aroması, ince kabuğu ve çekirdeksiz yapısıyla öne çıkan satsuma mandalinasının ihracatı, 19 Ekim 2026 itibarıyla başladı. Sezonun açılışı, mandalinasıyla tanınan İzmir’in Gümüldür bölgesinde düzenlenen Satsuma Mandalina Hasat Töreni ile kutlandı.
Törende 2026 yılı rekolte beklentileri, ihracat pazarları ve sektörün karşılaştığı lojistik sorunlar gündeme geldi. Ege Yaş Meyve Sebze İhracatçıları Birliği Yönetim Kurulu Başkanı Cengiz Balık, bu sezon mandalina rekoltesinde yüzde 10-20 artış beklediklerini açıkladı.
Mandalina ihracatında hedef katma değer
Ege Yaş Meyve Sebze İhracatçıları Birliği Yönetim Kurulu Başkanı Cengiz Balık, Türkiye’nin 2025 yılında mandalina ihracatından 912 milyon dolar gelir elde ettiğini belirterek mandalinanın yaş meyve sebze ihracatının lider ürünlerinden biri olduğunu vurguladı.
Yeni sezonda üreticilerin emeğini katma değerli ihracata dönüştürmek için çalışacaklarını ifade eden Balık, “Ege’nin satsuma mandalinası yeni sezonda ihracat yolculuğuna bugün başlıyor. Üreticilerimize ve ihracatçılarımıza hayırlı bir sezon diliyoruz” dedi.
Balık, mandalina sektörünün yalnızca üretim ve ihracattan ibaret olmadığını; üreticilerden paketleme tesislerine, lojistik firmalarından ihracatçılara kadar geniş bir ekonomik zinciri beslediğini kaydetti.
Mandalina ihracatında ilk sırada Irak var
Türkiye’nin 2025 yılı mandalina ihracatında Irak, 360 milyon dolarla ilk sırada yer aldı. Rusya Federasyonu 313 milyon dolarla ikinci olurken, Ukrayna 72 milyon dolar, Polonya 23 milyon dolar ve Sırbistan 19 milyon dolarlık ihracatla öne çıkan pazarlar arasında bulundu.
Yeni sezondaki önceliklerini de sıralayan Balık, kalıntı mevzuatına tam uyum, iyi tarım uygulamalarının yaygınlaştırılması, gümrük süreçlerinin kesintisiz yürütülmesi ve ürünlerin uluslararası alıcılara zamanında ulaştırılmasının önemine dikkat çekti.
Ege Yaş Meyve Sebze İhracatçıları Birliği olarak ihracatçıların rekabet gücünü artırmaya çalıştıklarını belirten Balık, uluslararası fuarlar, ticaret heyetleri ve tanıtım faaliyetleriyle Avrupa, Körfez ve Uzak Doğu pazarlarında yeni fırsatlar oluşturmayı hedeflediklerini söyledi.
Uçak: “Pazar çeşitliliği ve katma değer önemli”
Türkiye Meyve Sebze Mamulleri Sektör Kurulu Başkanı Hayrettin Uçak, satsuma mandalinasının Ege Bölgesi için ekonomik ve kültürel açıdan önemli bir yere sahip olduğunu ifade etti.
Mandalinanın yalnızca bir tarım ürünü olmadığını vurgulayan Uçak, ürünün üreticilerin geçim kaynağı ve kıyı ilçelerinin ekonomik yaşamının önemli bir parçası olduğunu belirtti.
Uçak, Ege Yaş Meyve Sebze İhracatçıları Birliği verilerine göre 2025 yılında Ukrayna ve Rusya Federasyonu’nun mandalina ihracatında yaklaşık yüzde 64 paya sahip olduğunu aktardı. Aynı dönemde Sırbistan, Kuzey Makedonya, Romanya, Kosova, Karadağ, Bosna-Hersek ve Bulgaristan başta olmak üzere Balkan ülkelerine yaklaşık 5 milyon dolarlık mandalina ihraç edildiğini kaydetti.
Mandalinadan meyve suyu, reçel ve aroma ürünleri
Mandalinanın farklı ürünlere dönüştürülmesinin ihracata katkı sağlayabileceğini belirten Uçak, meyvenin meyve suyu, konserve, kurutulmuş meyve, reçel ve marmelat üretiminde değerlendirilebildiğini, kabuğundan ise esans ve aroma ürünleri elde edildiğini hatırlattı.
Hasat kayıplarının azaltılması ve ürünün farklı biçimlerde değerlendirilmesinin hem taze hem de işlenmiş ürün ihracatını destekleyeceğini ifade eden Uçak, mandalinanın C vitamini ve lif içeriğiyle sonbahar ve kış aylarında beslenmede önemli bir yere sahip olduğunu söyledi.
Uçak, üreticilere ve ihracatçılara bereketli bir sezon dileyerek ailelerin çocuklarının beslenme çantalarında da mandalinaya yer vermesini önerdi.
Rusya ve Avrupa’ya ihracatta lojistik engeller
Hasat töreninde gazetecilerin sorularını yanıtlayan Cengiz Balık, ihracatçıların karşılaştığı lojistik sorunlara da dikkat çekti.
Balık, Rusya Federasyonu’na yönelik ihracatta savaş nedeniyle gemi yolunun kapalı olduğunu, Avrupa Birliği’ne gönderilecek ürünlerin Macaristan üzerinden taşınmasında ise Dozvala Belgesi kotasının dolması nedeniyle sorunlar yaşandığını belirtti.
İhracatta aksama ve kayıp yaşanmaması için her iki güzergâhtaki lojistik sorunların çözülmesi gerektiğini vurguladı.
İhracat tarihi analizlerle belirlendi
Satsuma mandalinasının ihracat başlangıç tarihi, Ticaret Bakanlığı Ege Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlüğü başkanlığındaki komisyonun emsal bahçelerde gerçekleştirdiği incelemeler ve İzmir Laboratuvar Müdürlüğü’nün analizleri sonucunda belirlendi. Yapılan değerlendirmelerin ardından ihracatın 19 Ekim 2026 Pazartesi günü başlamasına karar verildi.
Satsuma Mandalina Hasat Töreni’ne Ege İhracatçı Birlikleri Koordinatör Başkanı Muhammet Öztürk, Ege Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçıları Birliği Başkanı Ufuk Atakan Demir, Ege Yaş Meyve Sebze İhracatçıları Birliği Başkanı Cengiz Balık, Türkiye Meyve Sebze Mamulleri Sektör Kurulu Başkanı Hayrettin Uçak, birlik yöneticileri ve mandalina üreticileri katıldı.
