Fenerbahçe Stadı’nın Kadıköy’den Maltepe’ye taşınması ihtimali, İstanbul’un kıyı alanları ve kamusal mekânlarının geleceğine ilişkin tartışmaları beraberinde getirdi. Fenerbahçe Başkanı Aziz Yıldırım, 24 Ekim’deki Yüksek Divan Kurulu toplantısında mevcut stadın kapasitesini artırmaya yönelik projelerin ilgili bakanlıklara sunulduğunu açıkladı. Görüşmelerde Maltepe’de 75 bin kişilik yeni bir stat yapılması önerisinin de gündeme geldiğini belirten Yıldırım’ın açıklamalarının ardından marina ve ticari alanları içeren proje görüntüleri yayımlandı.
Olası taşınmanın ardından Kadıköy’deki stat arazisinin nasıl değerlendirileceği belirsizliğini korurken şehir plancıları, Maltepe’deki olası yapılaşmanın çevresel etkilerine dikkat çekti. Taraftarlar ise stadın taşınmasını kulübün tarihsel kimliği ve Kadıköy’ün kent hafızası açısından eleştirdi.
Proje İstanbul’un üst ölçekli planında yok
TMMOB Şehir Plancıları Odası İstanbul Şube Yönetim Kurulu Üyesi ve akademisyen Prof. Dr. Pınar Pelin Giritlioğlu, projeye ilişkin değerlendirmesinde İstanbul’un 2030’a kadarki üst ölçekli planında böyle bir karar bulunmadığını söyledi.
Stadın taşınmasının yalnızca bir spor tesisinin yer değiştirmesi olarak görülemeyeceğini belirten Giritlioğlu, ulaşım ilişkilerinden kamusal alanlara, kentlilerin mekânla kurduğu bağa kadar birçok unsurun etkileneceğini vurguladı. Giritlioğlu, böylesine kapsamlı bir kararın yalnızca kulüp yönetimi ve iktidardan bazı isimlerin görüşmeleriyle alınamayacağını ifade etti.
Kadıköy’deki arazi için rant endişesi
Mevcut stadın bulunduğu arazinin ekonomik değerine dikkat çeken Giritlioğlu, alanın stat işlevini kaybetmesinin ardından yeşil alan olarak korunacağına ilişkin belirsizlik bulunduğunu söyledi.
Giritlioğlu, bölgede önemli bir imar ve rant potansiyeli olduğunu belirterek kamu yararına bir proje yürütüleceği konusunda şüpheleri bulunduğunu dile getirdi. Henüz projeye ilişkin bir planın veya çevresel etki değerlendirme raporunun ortaya konulmadığını da kaydetti.
Maltepe için afet ve ekolojik risk uyarısı
Yeni stadın Maltepe’de hangi alana yapılacağının açıklanmadığını belirten Giritlioğlu, mevcut dolgu alanları ile ilçenin kuzeyindeki ormanlık bölgelerin olası seçenekler arasında bulunduğunu söyledi.
Dolgu alanlarının afet riskleri taşıdığına ve bölgenin yaklaşık 7-8 kilometre açığından deniz tabanındaki fay hatlarının geçtiğine dikkat çeken Giritlioğlu, bu ölçekte bir yapının oluşturacağı yoğunluğun riskleri artırabileceğini savundu.
Stadın ormanlık alana yapılması durumunda ise yeni yapılaşma baskısının ortaya çıkabileceğini ve ormanların zarar görebileceğini belirten Giritlioğlu, Maltepe’nin bu açıdan uygun bir yer olmadığını düşündüğünü ifade etti.
Marina ve ticari alanlar rant tartışmasını büyüttü
Projenin marina, restoranlar ve ticari alanlarla birlikte gündeme gelmesini değerlendiren Giritlioğlu, tartışmanın yalnızca bir stat inşasından ibaret olmadığını söyledi.
Bu tür yatırımların kapsamlı inceleme ve analizlerle değerlendirilmesi gerektiğini belirten Giritlioğlu, üst ölçekli planlarda öngörülmeyen projelerin İstanbul’un mevcut ulaşım, çevre ve kentleşme sorunlarını ağırlaştırabileceğini ifade etti. Ona göre yeni bir çekim merkezi oluşturulması, kentin yükünü azaltmak yerine sorunları başka bölgelere taşıma riski barındırıyor.
Taraftarlardan taşınma önerisine tepki
Devrimci Fenerbahçeliler, BirGün’e yaptıkları açıklamada stat, lise arazisi ve Dereağzı tesislerinin de rant tartışmasının parçası olduğunu savundu. Taraftarlar, stadın yalnızca maçların oynandığı bir alan olmadığını, Kadıköy’ün ve kulübün tarihsel hafızasının önemli bir parçasını oluşturduğunu belirtti.
Açıklamada, Türkiye’de futbolun en uzun süredir oynandığı mekânlardan biri olarak nitelendirilen stadın ortadan kaldırılmasının kentin tarihsel kimliğine zarar vereceği görüşü dile getirildi.
Haydarpaşa’dan Kuşdili’ne uzanan dönüşüm tartışması
Taraftarlar, stat tartışmasının Kadıköy kıyılarında yıllardır devam eden dönüşüm projelerinden bağımsız ele alınamayacağını savundu. Haydarpaşa Garı, Terminal Kadıköy ve Kuşdili Vadisi’ndeki gelişmelere işaret eden Devrimci Fenerbahçeliler, stat ve Dereağzı tesislerini de kapsayabilecek yeni bir marina projesinin gündeme getirildiğini öne sürdü.
Açıklamada, stadın bulunduğu alanın Millî Mücadele dönemindeki tarihsel önemine de dikkat çekilerek taşınma önerisinin kulübün kuruluş felsefesiyle bağdaşmadığı savunuldu. Taraftarlar, kulübün tarihsel kimliğinin sportif başarı uğruna geri plana itilmesine karşı çıktı.
“Fenerbahçe’yi kimliksizleştirme hamlesi”
Devrimci Fenerbahçeliler, tartışmanın yalnızca stadın konumuyla sınırlı olmadığını ileri sürerek kulübün tarihsel kimliğinin ve kuruluş değerlerinin korunması gerektiğini vurguladı.
Açıklamada, Fenerbahçe’nin istibdata karşı gençlerin örgütlenmesi ve işgale karşı direnişle ilişkilendirilen tarihine dikkat çekildi. Taraftarlar, stadın taşınması önerisini kulübün kültürel ve tarihsel bağlarını zayıflatabilecek bir girişim olarak değerlendirdi ve bu yaklaşımı kabul etmeyeceklerini belirtti.
