Kira giderleri bütçeyi zorladı
Tüm Emeklilerin Sendikası Burhaniye Şubesi tarafından hazırlanan Burhaniye Emekli Yaşam Maliyeti Analizi’nin (BEYMA) Eylül 2026 sonuçları, emeklilerin gelirleri ile temel yaşam giderleri arasındaki farkın büyüdüğünü ortaya koydu.
Rapora göre iki kişilik bir emekli ailesinin aylık zorunlu harcama tutarı Eylül ayında 37 bin 63 liraya çıktı. En düşük emekli maaşı ise bu tutarın 13 bin 511 lira altında kaldı.
Yaşam maliyetindeki yükselişte en belirgin kalem barınma oldu. Eylül ayında barınma giderleri yüzde 8,07 artarken, 2+1, kombili ve asansörlü konutlarda yeni kiracı için kira tabanı 24 bin liraya yükseldi. Eski kira sözleşmelerindeki ortalama tutar 15 bin 120 lira olurken, eski ve yeni kiraların birlikte değerlendirilmesiyle ortalama kira 17 bin 784 lira olarak hesaplandı.
Gıda geriledi, giyim arttı
Eylül ayında gıda ve alkolsüz içecek harcamalarında yüzde 2,76'lık düşüş kaydedildi. Patates, kuru soğan, sivri biber ve yumurta fiyatlarındaki gerileme, bu düşüşte etkili oldu.
Buna karşılık giyim ve ayakkabı grubunda yüzde 11,34'lük artış yaşandı. Özellikle kışlık bot, kaban ve ceket fiyatlarındaki yükselişin emekli bütçesine ek yük getirdiği belirtildi.
Maaş temel giderlerin yüzde 63'ünü karşılıyor
Raporda, Eylül ayında 23 bin 552 lira seviyesindeki en düşük emekli maaşının, iki kişilik ailenin 37 bin 63 liralık zorunlu yaşam maliyetinin yüzde 63,55'ini karşılayabildiği hesaplandı.
Ağustos ayında 11 bin 932 lira olan aylık bütçe açığı, Eylül ayında 13 bin 511 liraya yükseldi. Raporda, aradaki farkın borçlanma, çalışmaya devam etme veya aile desteğiyle kapatılmaya çalışılmasının emekliler açısından yeterli olmadığı ifade edildi.
9 ayda açık 106 bin lirayı aştı
BEYMA'nın aylık veriler üzerinden yaptığı hesaplamaya göre, en düşük emekli maaşıyla geçinmeye çalışan bir yurttaşın 2026'nın ilk 9 ayında biriken bütçe açığı 106 bin 813 liraya ulaştı.
Haziran sonunda 70 bin 12 lira olan toplam açık, temmuz ayında maaş artışı yapılmasına rağmen sonraki aylarda yeniden büyüdü ve Eylül sonunda 106 bin liranın üzerine çıktı.
Ortalama emekli maaşı üzerinden yapılan hesaplama da gelir-gider makasının sürdüğünü gösterdi. Ocak-haziran döneminde yaklaşık 25 bin 500 lira, temmuz sonrasında ise yaklaşık 30 bin 500 lira olarak esas alınan ortalama maaşa göre Eylül ayındaki aylık açık yaklaşık 6 bin 563 lira oldu. Bu hesaplamada 9 aylık toplam açık ise yaklaşık 52 bin 300 lira olarak belirlendi.
