ABD ile İran arasında yürütülen ve Hürmüz Boğazı’ndaki petrol taşımacılığının yeniden normale dönmesini hedefleyen anlaşma süreci, küresel enerji piyasalarında yeni beklentiler oluşturdu. Dünyanın önde gelen yatırım bankaları, bölgedeki gerilimin azalması ve petrol arzındaki olası toparlanma nedeniyle fiyat tahminlerinde aşağı yönlü değişikliğe gitti. Wall Street merkezli büyük finans kuruluşları, Orta Doğu’dan petrol akışının beklenenden daha hızlı şekilde normale dönebileceğini değerlendirirken, bu durumun petrol fiyatları üzerindeki yükseliş baskısını azaltacağı görüşünü paylaştı.
Citi petrol tahminlerini aşağı çekti
ABD merkezli yatırım bankası Citigroup, Brent petrol fiyatlarına ilişkin beklentilerini revize eden kurumların başında geldi. Banka, 2026 yılının üçüncü çeyreği için Brent petrol tahminini varil başına 75 dolar seviyesinde açıkladı. Dördüncü çeyrek beklentisini ise 70 dolar olarak belirledi. Citi ayrıca 2027 yılı Brent petrol fiyat tahminini de düşürdü. Daha önce varil başına 80 dolar seviyesinde bulunan beklenti, 65 dolara çekildi. Bankanın değerlendirmesinde, ABD ile İran arasında mutabakat zaptının imzalanması ve Hürmüz Boğazı’ndaki ticari faaliyetlerin temmuz ayının ikinci yarısından itibaren büyük ölçüde normale dönmesi ihtimaline dikkat çekildi. Citi analistleri, petrol akışının güvenli şekilde yeniden başlaması durumunda Brent petrol fiyatlarının mevcut seviyelerin 10 ila 15 dolar altında oluşabileceğini öngördü.
Goldman Sachs da beklentisini düşürdü
Petrol piyasasına ilişkin tahminlerini güncelleyen bir diğer büyük finans kuruluşu ise Goldman Sachs oldu. Banka, 2026 yılının son çeyreği için Brent petrol fiyat beklentisini varil başına 90 dolardan 80 dolara indirdi. Goldman Sachs tarafından yapılan değerlendirmede, Basra Körfezi’nden gerçekleştirilen petrol ihracatının temmuz ayının sonuna kadar çatışma öncesi seviyelere yaklaşmasının beklendiği belirtildi. Banka, bölgedeki arz kesintilerinin kalıcı hale gelmemesi durumunda piyasalardaki risk priminin azalacağını ve bunun petrol fiyatlarını aşağı yönlü etkileyebileceğini ifade etti.
Morgan Stanley’den temkinli yaklaşım
Morgan Stanley de petrol fiyat tahminlerinde değişikliğe gitti ancak diğer bankalara kıyasla daha temkinli bir yaklaşım sergiledi. Banka, Brent petrolün üçüncü çeyrek fiyat beklentisini 100 dolardan 90 dolara indirirken, yılın son çeyreği için tahminini 80 dolar olarak açıkladı. Morgan Stanley analistleri, ABD-İran anlaşmasının bölgedeki tansiyonu düşürebilecek önemli bir gelişme olduğunu ancak sürecin henüz tamamlanmadığını belirtti. Açıklamada, müzakerelerde çözülmesi gereken başlıkların bulunduğu ve jeopolitik risklerin tamamen ortadan kalkmadığı ifade edildi.
Hürmüz Boğazı’nda normale dönüş zaman alabilir
Dünyanın en önemli enerji geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı’ndaki petrol trafiğinin yeniden normale dönmesi için bazı teknik ve güvenlik adımlarının tamamlanması gerekiyor. Morgan Stanley, tanker geçişlerinin tamamen normale dönmesinin birkaç hafta sürebileceğini belirtti. Banka, mayın temizleme çalışmaları, gemilerin sigortalanması ve ticari güven ortamının yeniden oluşmasının sürecin kritik aşamaları arasında yer aldığını vurguladı. Petrol şirketlerinin üretim ve ihracat kapasitelerini yeniden artırmasının da zaman alacağı ifade edildi.
Petrol üretiminde kademeli toparlanma beklentisi
Bankanın analizine göre, çatışmalar nedeniyle kaybedilen petrol üretiminin tamamının kısa sürede geri dönmesi beklenmiyor. Morgan Stanley, kaybedilen petrol üretiminin yaklaşık yüzde 50’sinin eylül ayına kadar yeniden devreye alınabileceğini, yüzde 80’lik bölümünün ise aralık ayına kadar toparlanabileceğini öngördü. Kalan üretimin ise 2027 yılının ilk aylarında tamamen eski seviyelerine ulaşması bekleniyor.
Petrol fiyatları mart ayından bu yana en düşük seviyelere geriledi
ABD ile İran arasındaki anlaşma beklentisinin güçlenmesinin ardından petrol piyasalarında satış baskısı oluştu. Anlaşma haberleriyle birlikte petrol fiyatları mart ayı başından bu yana en düşük seviyelerine geriledi. Piyasa uzmanları, jeopolitik risklerin azalması halinde enerji fiyatlarının daha istikrarlı bir görünüm kazanabileceğini belirtiyor. Enerji fiyatlarındaki düşüş beklentisi, küresel enflasyon görünümü açısından da önem taşıyor. Petrol maliyetlerinin gerilemesi, üretim ve taşımacılık giderlerini azaltarak birçok ülkede fiyat baskılarının hafiflemesine katkı sağlayabilir.