EKONOMİ

Bakır fiyatlarında rekor ralli: Yapay zeka talebi ve arz krizi etkili oldu

Küresel piyasalarda bakır fiyatları, yapay zeka yatırımlarındaki hızlı artış ve arz tarafında yaşanan sıkıntıların etkisiyle yükselişini sürdürüyor. Mayıs ayında tarihi seviyeleri test eden bakır, ayı güçlü bir primle kapatmaya hazırlanıyor.

Abone Ol
Bakır piyasasında yükseliş trendi, geçtiğimiz yıldan bu yana etkisini korurken, bu yıl da hem talep hem de arz yönlü gelişmeler fiyatlamalarda belirleyici oldu. Özellikle yapay zeka teknolojilerine yönelik yatırımların hız kazanması, veri merkezlerinde kullanılan bakıra olan ihtiyacı önemli ölçüde artırdı. Yüksek enerji tüketimi gerektiren yapay zeka altyapılarında bakır kullanımının yoğun olması, küresel talebi destekleyen en önemli unsurlardan biri olarak öne çıkıyor. Analistler, dijital dönüşüm ve veri merkezlerindeki genişlemenin orta vadede bakır talebini güçlü tutacağını belirtiyor.

Yapay zeka ve enerji dönüşümü talebi artırdı

Yapay zeka yatırımlarının yanı sıra enerji dönüşüm süreci de bakır talebini destekliyor. Özellikle yenilenebilir enerji sistemlerinde yoğun şekilde kullanılan bakır, bu alandaki yatırımların artmasıyla birlikte daha stratejik bir emtia haline geldi. Orta Doğu’da yaşanan jeopolitik gerilimlerin ardından enerji piyasalarında oluşan belirsizlikler de yenilenebilir enerji yatırımlarına yönelimi hızlandırdı. Bu durum, bakır talebinin farklı sektörlerde eş zamanlı olarak güçlenmesine neden oldu.

Arz tarafında kritik gelişmeler

Bakır fiyatlarındaki yükselişi destekleyen bir diğer önemli unsur ise küresel arzda yaşanan sıkıntılar oldu. Dünyanın en büyük bakır üreticilerinden Şili’de üretimde görülen düşüş, piyasadaki arz endişelerini artırdı. Öte yandan Çin’in güçlü ithalat talebi de küresel talebin canlı kalmasını sağladı. Endonezya’daki Grasberg madeninde yaşanan üretim sorunlarının da arz tarafındaki baskıyı artırdığı ifade ediliyor. ABD merkezli Freeport şirketinin maden operasyonlarında yaşanan teknik sorunlar nedeniyle üretimin tam kapasiteye ulaşmasının gecikeceğine yönelik beklentiler, piyasadaki tedirginliği daha da güçlendirdi.

Hürmüz etkisi ve tedarik zinciri riski

Hürmüz Boğazı çevresinde yaşanan jeopolitik gerilimler, yalnızca enerji piyasalarını değil, endüstriyel metallerin tedarik zincirini de etkiledi. Özellikle kükürt tedarikinde yaşanan aksaklıkların, bakır üretiminde kullanılan sülfürik asit üretimini dolaylı olarak etkilediği belirtiliyor. Bu durum, Zambiya ve Kongo Demokratik Cumhuriyeti gibi önemli üretim merkezlerinde maliyet baskısını artırarak arz endişelerini daha da güçlendirdi.

Rekor seviyeler test edildi

Bakır fiyatları mayıs ayında güçlü bir yükseliş kaydederek 13 Mayıs’ta libresi 6,67 dolar seviyesine çıkarak tarihi zirvesini gördü. Mart ayında yaşanan gerilemenin ardından piyasada hızlı bir toparlanma yaşanırken, nisan ve mayıs aylarındaki yükseliş trendi dikkat çekti. Yılbaşından bu yana bakır fiyatlarındaki toplam artışın yaklaşık yüzde 11 seviyesine ulaştığı belirtiliyor. Analistler, mevcut küresel koşulların devam etmesi halinde fiyatlarda oynaklığın sürebileceğini ifade ediyor.