Türkiye’nin enerji politikalarında önümüzdeki döneme ilişkin yol haritası açıklandı. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Türkiye’nin enerji dönüşüm sürecinde yenilenebilir kaynaklardan elektrik altyapısına, nükleer enerjiden kritik minerallere kadar birçok alanda kapsamlı yatırımlar planladığını belirtti. Londra İklim Eylemi Haftası kapsamında düzenlenen Türkiye Enerji Dönüşümü Yatırım Forumu’nda konuşan Bayraktar, 2035 yılına kadar belirlenen hedeflerin hayata geçirilmesi için yaklaşık 200 milyar dolarlık yatırım ihtiyacı bulunduğunu söyledi. Bayraktar, Türkiye’nin enerji dönüşümünde üç temel önceliğe odaklandığını ifade etti. Bunları; enerji arz güvenliğinin sağlanması, enerjide dışa bağımlılığın azaltılması ve 2053 yılında karbon nötr ekonomiye geçiş olarak sıraladı.
Enerji ithalatı cari açığın önemli nedenlerinden biri
Türkiye’nin enerji tüketiminin hızla arttığına dikkat çeken Bayraktar, gelecek 30 yılda elektrik talebinin üç katına çıkabileceğini belirtti. Türkiye’nin enerji ihtiyacının yaklaşık üçte ikisinin ithal kaynaklardan karşılandığını hatırlatan Bayraktar, enerji ithalat faturasının cari açığın önemli nedenlerinden biri olduğunu vurguladı. Karbon nötr hedefinin Türkiye için büyük bir dönüşüm anlamına geldiğini belirten Bayraktar, “Bu, önümüzdeki en büyük zorluk ve başarması en zor hedef” değerlendirmesinde bulundu.
Yenilenebilir enerjide hedef büyüyor
Türkiye’nin yenilenebilir enerji alanındaki kapasitesine de değinen Bayraktar, elektrik kurulu gücünde yenilenebilir kaynakların payının yüzde 62 seviyesine ulaştığını söyledi. Bu oranın 2035 yılına kadar yüzde 70’e çıkarılmasının hedeflendiğini belirten Bayraktar, güneş ve rüzgar enerjisinde büyük bir kapasite artışı planlandığını ifade etti. Bakan Bayraktar, 2035 yılına kadar 120 gigavat rüzgar ve güneş enerjisi kapasitesine ulaşılması için her yıl 8 ila 10 gigavat arasında yeni kapasitenin devreye alınması gerektiğini söyledi. Planlamada 5 gigavatlık deniz üstü rüzgar enerjisi kapasitesinin de bulunduğunu belirten Bayraktar, bu alanda yapılacak ihalelerin sektör açısından önemli bir dönüm noktası olacağını kaydetti.
Nükleer enerji kapasitesi artırılacak
Türkiye’nin karbon nötr hedeflerine ulaşmasında nükleer enerjinin kritik rol oynayacağını belirten Bayraktar, nükleer enerji olmadan bu hedeflere ulaşmanın zor olduğunu ifade etti. Halihazırda yapımı devam eden Akkuyu Nükleer Güç Santrali projesinin yanı sıra Sinop ve Trakya bölgelerinde planlanan santrallerle nükleer kapasitenin artırılması hedefleniyor. Bayraktar, 2050 yılına kadar Türkiye’nin toplam nükleer enerji kapasitesinin en az 20 gigavata çıkarılmasının ve nükleerin elektrik üretimindeki payının yüzde 15 seviyesine yükseltilmesinin amaçlandığını açıkladı.
Elektrik altyapısına 80 milyar dolar ayrılacak
Enerji dönüşümünün yalnızca üretim kaynaklarıyla sınırlı olmadığını vurgulayan Bayraktar, elektrik iletim ve dağıtım altyapısının da güçlendirilmesi gerektiğini söyledi. 2035 yılına kadar iletim, dağıtım ve enerji şebekeleri için yaklaşık 80 milyar dolarlık altyapı yatırımı yapılması gerektiğini belirten Bayraktar, güçlü altyapı olmadan elektrifikasyon hedeflerine ulaşmanın mümkün olmadığını ifade etti. Türkiye’nin ulaşımdan binalara kadar birçok alanda elektrik kullanımını artırmayı planladığını belirten Bayraktar, elektrifikasyonun enerji stratejisinin merkezinde yer alacağını söyledi.
Kritik mineraller için yeni yatırımlar
Enerji dönüşümünün önemli başlıklarından biri de kritik mineraller olarak öne çıkıyor. Elektrikli araçlar, batarya teknolojileri, güneş panelleri ve yeni nesil enerji sistemlerinde kullanılan nadir toprak elementlerine olan ihtiyacın arttığını belirten Bayraktar, Türkiye’nin bu alandaki çalışmalarını sürdürdüğünü söyledi. Bayraktar, Eskişehir’de bulunan Beylikova sahasında dünyanın en büyük nadir toprak elementi rezervlerinden birinin keşfedildiğini ve bölgedeki çalışmaların devam ettiğini açıkladı.
Sakarya Gaz Sahası’nda üretim artacak
Türkiye’nin doğal gaz çalışmalarına da değinen Bayraktar, Karadeniz’deki Sakarya Gaz Sahası’ndan günlük 9,5 milyon metreküp üretim yapıldığını söyledi. Bu üretimin yaklaşık 4 milyon hanenin doğal gaz ihtiyacını karşıladığını belirten Bayraktar, sahadaki üretimin 2028 yılına kadar artırılarak 17 milyon hanenin tüketimini karşılayacak seviyeye ulaşmasının hedeflendiğini aktardı.
Enerjide bölgesel iş birlikleri gündemde
Küresel enerji krizlerinin ülkeleri daha çeşitli tedarik modellerine yönelttiğini ifade eden Bayraktar, Türkiye’nin enerji güvenliği için yeni uluslararası projelere ihtiyaç olduğunu söyledi. Irak-Türkiye petrol hattı gibi projelerin önemine dikkat çeken Bayraktar, enerji taşımacılığında daha güçlü bölgesel bağlantılar kurulması gerektiğini belirtti. Suudi Arabistan, Ürdün, Suriye ve Türkiye’yi kapsayabilecek büyük enerji bağlantı projelerinin de değerlendirilebileceğini söyleyen Bayraktar, gelecekte yaşanabilecek krizlere karşı daha dayanıklı enerji sistemlerinin oluşturulması gerektiğini vurguladı.