İktidarın, dijital platform çalışanlarına yönelik yeni bir yasal düzenleme üzerinde çalıştığı öğrenildi. Algoritma temelli iş dağıtımı yapan yerli ve yabancı dijital platformlarda çalışan motokuryeler, kargo ve yemek dağıtım personeli gibi çalışanları kapsayan kapsamlı bir mevzuat hazırlığı yapıldığı belirtiliyor.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı koordinasyonunda yürütülen çalışma ile dijital platform çalışanlarının hukuki statüsü ilk kez açık ve net bir yasal çerçeveye kavuşturulacak.
Yüz binlerce çalışan için hukuki belirsizlik sona erecek
Dijital platform iş modeli; internet tabanlı sistemler üzerinden müşteri, platform sağlayıcı ve hizmet veren çalışanın bir araya geldiği ulaşım, lojistik ve yemek dağıtımı gibi alanları kapsıyor. Mevcut Türk hukukunda bu çalışanların “işçi mi yoksa bağımsız çalışan mı” olduğuna dair özel bir düzenleme bulunmuyor.
Bu durum yüz binlerce çalışan için hukuki belirsizlik yaratırken, Sabah Gazetesi’nden Önder Yılmaz’ın haberine göre yeni düzenleme ile iş ilişkileri net şekilde tanımlanarak hak kayıplarının önüne geçilmesi hedefleniyor.
Primler kaynaktan kesilecek, sosyal güvence güçlenecek
Düzenlemenin en kritik başlıklarından biri sosyal güvenlik primleri olacak. Mevcut sistemde BAĞ-KUR (4/b) kapsamında yer alan ancak prim borçları nedeniyle sağlık ve emeklilik haklarından yararlanamayan çalışanlar için primler, ücret ödemesi yapılmadan önce doğrudan kaynaktan otomatik olarak kesilecek.
Bu modelle birlikte kuryelerin primlerini düzenli yatıramaması nedeniyle sigorta kaydının silinmesi riski ortadan kalkacak; kesintisiz genel sağlık sigortası ve emeklilik haklarına erişim sağlanacak.
Algoritmalar denetlenecek, iş güvencesi artacak
Hazırlanan taslak kapsamında platformların tek taraflı iş sonlandırma ve “anahtar kapatma” uygulamaları sınırlandırılarak iş güvencesi sağlanacak. İş alma süreçleri, performans değerlendirmeleri ve ücretlendirmeyi belirleyen algoritmalar yasal çerçeveye alınacak.
Esnek çalışma modeli korunurken şeffaf performans sistemi getirilecek; çalışanlara işsizlik sigortası, iş sağlığı ve güvenliği standartları ile sendikal haklara erişim imkânı tanınacak. Düzenlemenin, Avrupa Birliği’nin platform çalışanlarını işçi statüsüne yaklaştıran yaklaşımıyla paralel hazırlandığı belirtiliyor.