Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), döviz piyasasının istikrarlı işleyişini sağlamak ve kur oynaklığını sınırlamak amacıyla Türk lirası uzlaşmalı vadeli döviz satım işlemlerine başlanacağını duyurdu.
Yapılan açıklamada, döviz likiditesinin dengelenmesi ve piyasadaki aşırı hareketlerin önlenmesinin hedeflendiği belirtildi.
Ayrıca TCMB, 1 hafta vadeli repo ihalelerine geçici olarak ara verileceğini açıkladı. Banka, benzer bir uygulamayı 20 Mart 2025 tarihinde de devreye almıştı.
Borsa İstanbul’da açığa satışa geçici yasak
Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) da jeopolitik risklerin sermaye piyasalarına olası etkilerini sınırlamak amacıyla bazı kararlar aldı.
Bu kapsamda 2 Mart’tan 6 Mart seans sonuna kadar Borsa İstanbul pay piyasalarında açığa satış işlemleri yasaklandı. Ayrıca kredili işlemlerde öz kaynak oranının esnetilerek uygulanmasına karar verildi.
Kararın, piyasalarda güven ve istikrarın korunması amacıyla alındığı vurgulandı.
Emir/işlem oranı düşürüldü
Borsa İstanbul Yönetim Kurulu kararıyla Pay Piyasası’nda emir/işlem oranı (OTR) ikinci bir duyuruya kadar 5:1’den 3:1’e indirildi. Bu adımın, piyasadaki aşırı emir yoğunluğunu ve oynaklığı azaltmayı amaçladığı belirtiliyor.
TL uzlaşmalı vadeli döviz satışı nedir?
Vadeli döviz işlemleri, bir para biriminin gelecekteki değerinin bugünden belirlenen kur üzerinden alım veya satımını içeren türev ürünlerdir.
TL uzlaşmalı vadeli döviz satımında ise işlem vade sonunda fiziki döviz teslimi olmadan Türk lirası üzerinden kapatılır. Bankalar, Merkez Bankası’ndan sağladıkları vadeli döviz pozisyonlarını yurt içi veya yurt dışı piyasalarda kullanabilir.
Bu mekanizma, özellikle dalgalı dönemlerde artan korunma (hedge) talebinin piyasa üzerindeki baskısını azaltmayı ve kur hareketlerini dengelemeyi amaçlıyor. Yetkililer, uygulamanın fiyat istikrarına destek sağlayabileceğini değerlendiriyor.