İngiltere, Hürmüz Boğazı çevresinde tırmanan gerilim kapsamında ABD’nin İran’a yönelik operasyonlarında İngiliz askeri üslerini kullanmasına izin verdi. Başbakanlık ofisinden yapılan açıklamada, bakanların 20 Mart Cuma günü İran’daki savaş ve Hürmüz Boğazı’nın güvenliği konusunu değerlendirmek üzere bir araya geldiği belirtildi. Alınan kararın, ABD’nin İngiliz üslerinden belirli operasyonlar için yararlanabilmesini kapsadığı ifade edildi. İngiltere’nin bu adımı, uluslararası dengeler açısından dikkatle takip ediliyor.
Üs kullanımına ilişkin çerçeve genişletildi
İngiltere’nin daha önce yalnızca kendi çıkarlarını veya vatandaşlarının güvenliğini ilgilendiren operasyonlarda ABD’nin üs kullanımına izin verdiği biliniyordu. Ancak alınan yeni kararla birlikte, bu kapsamın genişletildiği ve Hürmüz Boğazı’ndaki petrol sevkiyatlarının güvenliğini sağlamaya yönelik operasyonların da buna dahil edilebileceği aktarıldı. Bakanların, ABD’nin İngiliz üslerini kullanımına ilişkin mutabakata vardığı bildirildi. Bu durum, iki ülke arasındaki askeri iş birliğinin yeni bir boyuta taşındığı şeklinde yorumlanıyor.
Trump’tan dikkat çeken değerlendirme
ABD Başkanı Donald Trump, İngiltere’nin aldığı karara ilişkin yaptığı açıklamada, bu adımı “çok geç verilmiş bir yanıt” olarak değerlendirdi. Beyaz Saray dışında basın mensuplarına konuşan Trump, İngiltere’nin daha erken hareket etmesi gerektiğini savundu. İki ülke arasındaki ilişkilerin iyi olduğunu vurgulayan Trump, buna rağmen bu gelişmenin daha önce yaşanmadığını ifade etti. Trump ayrıca, Hürmüz Boğazı’ndaki güvenliğin diğer ülkeler tarafından sağlanması gerektiğini belirterek ABD’nin doğrudan bu sürecin içinde olmayacağını söyledi.
İran’dan sert tepki
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, İngiltere’nin aldığı kararı sert bir dille eleştirdi. İngiltere Başbakanı Keir Starmer’ı hedef alan Arakçi, bu adımın İngiliz vatandaşlarının hayatını riske atabileceğini öne sürdü. İran’ın meşru müdafaa hakkını kullanacağını ifade eden Arakçi, İngiltere halkının büyük çoğunluğunun böyle bir askeri sürece dahil olmak istemediğini savundu. Açıklamalar, bölgedeki gerilimin diplomatik boyutta da devam ettiğini ortaya koydu.
İngiltere içinde de tartışma konusu oldu
İngiltere’nin kararı ülke içinde de farklı siyasi görüşler tarafından tartışma konusu haline geldi. Muhalefet partileri, hükümetin aldığı kararın ülkeyi uluslararası krizlere daha fazla sürükleyebileceğini savundu. Bazı siyasetçiler, üs kullanımına ilişkin anlaşmaların parlamentoda değerlendirilmesi gerektiğini dile getirdi. Kararın “U dönüşü” olarak nitelendirilmesi de dikkat çeken yorumlar arasında yer aldı. Tartışmalar, İngiltere’nin dış politika tercihleri üzerinde yoğunlaştı.
Hürmüz Boğazı’nda uluslararası güvenlik vurgusu
Öte yandan İngiltere ile birlikte birçok ülkenin Hürmüz Boğazı’ndaki güvenliğin sağlanmasına yönelik ortak bildirilere imza attığı belirtildi. Aralarında Avrupa ve Asya ülkelerinin de bulunduğu geniş bir katılımın olduğu bildiride, boğazın serbest ve güvenli geçişe açık tutulmasının önemi vurgulandı. Bu kapsamda bazı ülkelerin uluslararası girişimlere katkı sunmaya hazır oldukları ifade edildi. Hürmüz Boğazı’nın enerji taşımacılığı açısından kritik öneme sahip olması, bölgedeki gelişmeleri küresel ölçekte daha da önemli hale getiriyor.