ABD ile İran arasında son dönemde artan gerilim, dünya enerji ticaretinin en önemli geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı üzerindeki rekabeti yeniden öne çıkardı. Uzmanlar, bölgede yaşanan gelişmelerin yalnızca iki ülke arasındaki ilişkileri değil, küresel enerji arzı ve uluslararası ticareti de yakından etkileyebileceğine dikkat çekiyor.
Hürmüz Boğazı stratejik önemini koruyor
Katar'daki Georgetown Üniversitesi'nde görev yapan siyaset bilimci Mehran Kamrava, taraflar arasındaki son gelişmeleri "Hürmüz Boğazı'nın kontrolü konusunda son derece kararlı bir mücadele" olarak değerlendirdi.
Kamrava'ya göre İran, askeri açıdan ABD ve İsrail ile doğrudan rekabet edemeyeceğinin farkında olduğu için stratejisini ekonomik alana kaydırmaya çalışıyor.
Uzman isim, Tahran yönetiminin Hürmüz Boğazı'nı önemli bir pazarlık unsuru olarak gördüğünü belirterek, bu stratejinin bazı yönlerden başarılı sonuçlar verdiğini ifade etti.
İran ekonomik baskıyı artırmayı hedefliyor
Kamrava, İran'ın Hürmüz Boğazı üzerinde idari ve stratejik nüfuz oluşturmayı amaçladığını belirterek, "İran burada bir tür idari etki kurmak istiyor. Amerikalılar ise bunu zayıflatmakta kararlı." değerlendirmesinde bulundu.
Uzmanlara göre Tahran yönetimi, askeri güç yerine enerji taşımacılığı ve ticaret yolları üzerinden baskı oluşturarak uluslararası dengeleri etkilemeyi hedefliyor.
ABD güvenlik gerekçesini öne çıkarıyor
Washington yönetimi ise bölgedeki askeri operasyonlarını Hürmüz Boğazı'ndaki güvenlik riskleriyle gerekçelendiriyor.
ABD, son saldırılarının amacının İran'ın bu kritik deniz yolunda seyreden ticari gemilere yönelik olası saldırı kapasitesini azaltmak olduğunu savunuyor.
"Şu an her şey Hürmüz Boğazı ile ilgili"
Bölgedeki mevcut tabloyu değerlendiren Kamrava, yaşanan gelişmeleri tek cümleyle özetleyerek, "Şu an her şey Hürmüz Boğazı ile ilgili." ifadelerini kullandı.
Uzmanlar, küresel petrol ticaretinin önemli bölümünün geçtiği Hürmüz Boğazı'nda yaşanabilecek yeni bir gerilimin enerji fiyatları başta olmak üzere dünya ekonomisi üzerinde önemli etkiler oluşturabileceğine dikkat çekiyor.