İzmir’in tarihi bölgelerinden Basmane’ye adını veren basmacılık geleneği, İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin Tarihi Fatma Mustafa Hasdemir Konağı’nda kurduğu Basma Kalıp Deneyim Atölyesi ile yeniden yaşatılıyor. Atölyeyi ziyaret eden İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, yürütülen çalışmaları inceleyerek geleneksel el baskısı uygulamasına katıldı.
100 yıllık “Hayat Ağacı” kalıbıyla baskı yaptı
Başkan Tugay, ziyaret sırasında yaklaşık bir asırlık geçmişe sahip “Hayat Ağacı” desenli ahşap baskı kalıbını kullanarak kumaş üzerine basma yaptı. Geleneksel el baskısı tekniğini deneyimleyen Tugay, basmacılığın yalnızca geçmişten kalan bir zanaat olmadığını, İzmir’in üretim kültürünün önemli bir parçası olduğunu belirtti.
Ziyaretin sonunda atölye eğitmenleri, geleneksel yöntemlerle hazırlanan el baskısı bir şalı Başkan Tugay’ın eşi Öznur Tugay’a hediye etti.
Atölyede kullanılan tarihi motifleri inceleyen Cemil Tugay, İzmir’e özgü desenlerin sadece kumaşlarda değil, kentin kamusal alanlarında da yer alması gerektiğini söyledi.
Tugay, tarihi basma desenlerinin taş ve mozaik uygulamalarıyla meydanlara, yaya yollarına ve farklı kamusal alanlara taşınmasını istediklerini belirterek, bu sayede Basmane’nin üretim kültürünün günlük kent yaşamının bir parçası haline geleceğini ifade etti.
Kadınlara yönelik eğitimler eylülde başlayacak
Basma Kalıp Deneyim Atölyesi’nde çocuklarla başlayan çalışmalar, eylül ayından itibaren kadınlara yönelik eğitimlerle devam edecek. Basmane ve çevresinde yaşayan kadınlara geleneksel basma kalıp baskı eğitimleri verilmesi planlanıyor.
Programla hem unutulmaya yüz tutan el sanatının gelecek kuşaklara aktarılması hem de kadınların üretime katılarak sosyal ve ekonomik açıdan desteklenmesi hedefleniyor.
İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından Tarihi Fatma Mustafa Hasdemir Konağı’nda oluşturulan Basma Kalıp Deneyim Atölyesi, yaklaşık 100 yıllık ahşap baskı kalıplarıyla Basmane’nin tarihi üretim mirasını yeniden gün yüzüne çıkarıyor.
Atölyede çocuklar geleneksel baskı tekniklerini öğrenirken, Avrupa’nın uzun yıllar sırrını çözmeye çalıştığı “İzmir Kırmızısı”nın hikayesiyle de tanışıyor.
Tarihi yapıları inceledi
Basmane ziyareti kapsamında bölgedeki tarihi yapıları da inceleyen Başkan Tugay, Pazaryeri Mahallesi'ndeki Merdivenli Medrese, Hanbey Camii ve çevresindeki yapılar hakkında bilgi aldı.
Restorasyon çalışmaları ve planlanan projeleri değerlendiren Tugay, tarihi dokunun korunarak gelecek nesillere aktarılmasının önemine dikkat çekti. Tugay ayrıca Hanbey Camii yanında bulunan ve çocuk kütüphanesi olarak hizmete açılması planlanan binada da incelemelerde bulundu.